1394 3 3 3 143

0 کنش ارتباطی زمینه ساز تحقق مشارکت شهروندان در فرایند توسعۀ شهری (مطالعۀ موردی: شهر گرگان) Communicative Action as a Basis for Realization of Citizen Participation in Urban Development Process (Case Study: City of Gorgan) https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_55883.html 10.22059/jurbangeo.2015.55883 0 امروزه تغییر رویکرد به مقولۀ توسعه باعث شده است که مقولات انسانی نظیر مشارکت به عنوان عامل اصلی برای دستیابی به توسعۀ شهرها مطرح گردد. این تحولات ادبیات برنامه‌ریزی شهری در کشورهای در حال توسعه (از جمله ایران) را دچار تحول کرده است، به‌طوری که بیشتر کارشناسان در این کشورها بر لزوم مشارکت در راستای تحقق توسعۀ شهری تأکید دارند. با وجود این تأکید و حتی تغییر ساختار مدیریت شهری در ایران (تشکیل شوراهای شهر)، هنوز عدم تحقق مشارکت به عنوان یکی از موانع مهم دستیابی به توسعه مطرح است. تحقیق حاضر نیز به دنبال بررسی این موضوع در شهر گرگان است. تحقیق در سه مرحلۀ توصیف، تبیین و تحلیل به انجام می‌رسد. نتایج تحقیق در مرحلۀ توصیف نشان می‌دهد که در فضای موجود شهر گرگان، شهروندان به‌طور بالقوه تمایل زیادی برای مشارکت دارند، منتها این ذهنیت در عرصۀ عمل به فعلیت نمی‌رسد و میزان مشارکت نهادی این افراد پایین است. همچنین آنها آشنایی چندانی با مفهوم شورای شهر به عنوان تجلی جامعۀ مدنی و فلسفۀ پیدایش آن ندارند و بیشتر مراجعات آنها به شورای شهر نشان‌دهندۀ این ناآگاهی است. نتایج تحقیق در مرحلۀ تبیین بر طبق نظریۀ کنش ارتباطی یورگن هابرماس نیز نشان می‌دهد که آراسته نبودن فضای شهر گرگان با اصول مورد نظر نظریۀ کنش ارتباطی سبب فاصلۀ ارکان اصلی شهر (شهروندان، شورای شهر به عنوان عالی‌ترین نمود جامعۀ مدنی و شهرداری به عنوان مهم‌ترین نهاد اداره‌کنندۀ شهر) از یکدیگر شده است. فضایی که مشخصۀ اصلی آن ضعف اعتماد است. این فضا مانع مهمی برای تحقیق مشارکت در بعد رسمی و نهادی شده است. نتایج تحقیق در مرحلۀ تحلیل نیز نشان می‌دهد که تقدم مدرنیسم و مدرنیزاسیون بر مدرنیته (بدون فراهم بودن زمینه‌های فکری مدرنیته) سبب شده است که نمودهای حاصل از مدرنیسم و مدرنیزاسیون (شوراهای شهر) در این شهر در انتقال معنای خویش ناکام باشند. همچنین در قسمت پیشنهادها نیز تأکید می‌گردد آراسته شدن فضای شهر گرگان با اصول نظریۀ کنش ارتباطی می‌تواند زمینۀ مناسبی برای نزدیکی ارکان اصلی شهر به یکدیگر، افزایش اعتماد و همچنین فراهم آمدن بسترهای لازم برای انتقال معنای شورای شهر به عنوان تجلی جامعۀ مدنی گردد. 1 Introduction Today, change in approach to development has caused that human concepts such as citizen participation are considered as the main factor for development of cities. These transformations in literature of urban planning in developing countries (including Iran) have changed the ideas of most experts in these countries. Thus, they have emphasized on importance of participation to the realization of urban development. But despite this emphasis and even restructuring of urban management in Iran (establishment of city councils), still the lack of participation is proposed as one of the major obstacles to achievement of development. However, with these changes even the concept of participation in Iran cities is still unrealized well and lack of popular participation is a key issue in these cities. Therefore, in the process of planning, decision making and implementation of a plan, people are not involved or play just a minor role. The present study also seeks to explain this issue that why despite the emphasis of most experts and restructuring of urban management in Iran, there is not still a suitable participation between the main components of the city (Citizens, City Council as an expression of civil society and municipality as the governing body of the city). In this study participation on quality of communication the three pillars of the city with each other based on Jurgen Habermas's theory of communicative action under review. City of Gorgan has been investigated as the study area in this research. Methodology The study will be performed in three stages of Description, explanations, analysis and suggestions. In the first stage the current status of the study area is identified and described. In the second stage, this current status in the study area (city of Gorgan) is explained based on theory of communicative action. Suggestions are also proposed with the critical and emancipator approach. With this interpretation, it can be said that in this study research method is combination in the form of multiple quantitative and qualitative methodologies. Results and Discussion Results of the study in stage of description indicate that in existing space of Gorgan, citizens have potentially high willingness to participate, but this mentality is not actualized in field of action and institutional participation rates are low. They (Citizens) are also unfamiliar with the concept and philosophy of creation of the City Council as an expression of civil society. The results of the study in the stage explanation, according to Jürgen Habermas's theory of communicative action, indicate that not equipped space with the principles of the theory of communicative action in Gorgan has caused the distance amongst the main pillars of the city (Citizens, City Council as an expression of civil society and municipality as the governing body of the city (. This space is characterized by lack of trust. It is also a major obstacle to the realization of formal and institutional participation. The results of the study in the analysis stage indicate that primacy of modernism and modernization on modernity has caused manifestations of modernism and modernization (city councils) in this city. The  suggestions also emphasize that formation of space in city of Gorgan with the principles of theory of communicative action can be fertile field for the main pillars of the city to each other, increase trust and also provide the necessary basis for transmission meaning of the City Council as an expression of civil society. (Fig. 1)     Requestedthe government Interruptionofhistoryandculture Requirements Legend Historical and culturalbackground Reality Fig. 1. Modern trends in the territories north and south   Conclusion Generally, it can be said that for realization of participation in social and cultural contexts it is required to provide modernity in developed countries in these contexts. In developing countries (including Iran) because of cultural discontinuity and modernism, these concepts derived from modernity thoughts such as participation will be faced with the duality. Under the influence of this duality despite the emphasis of most experts and restructuring of urban management (establishment of city councils) in Iran still the lack of participation is proposed as one of the major obstacles to achievement of urban development. 263 283 مصطفی ایستگلدی Mostafa Istgaldi دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه فردوسی، مشهد ایران istgaldi_m@yahoo.com محمد اجزاء شکوهی Mohammad Ajza Shokouhi دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه فردوسی، مشهد ایران shokouhim@ferdowsi.um.ac.ir محمدرحیم رهنما Mohammad Rahim Rahnama دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه فردوسی، مشهد ایران rahnama@ferdowsi.um.ac.ir جعفر میرکتولی Jafar Mirkatouli دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه گلستان، گرگان ایران g_katouli@yahoo.com توسعه شهر گرگان کنش ارتباطی مدرنیته مشارکت احمدیان، قدرت؛ نوری، مختار؛ (1389). مدرنیته محل تضارب آرا، فصلنامۀ مطالعات سیاسی، سال سوم، شمارۀ 9.##ازکیا، مصطفی؛ ایمانی جاجرمی، حسین؛ (1384). بررسی جامعه‌شناختی عوامل کارایی شوراهای اسلامی شهر، فصلنامۀ نامۀ علوم اجتماعی، شمارۀ 11. صص 64-33.##اسماعیل‌زاده، حسن؛ صرافی، مظفر؛ (1385). جایگاه حکمروایی خوب در برنامه‌ریزی شهری، نمونۀ موردی طرح مترو تهران، ویژه‌نامۀ جغرافیا، شمارۀ 48. صص، 28-1.##اطهاری، کمال؛ (1386). حاکمیت شایسته و ضرورت احیای حوزۀ عمومی، فصلنامۀ جستارهای شهرسازی، شمارۀ نوزدهم و بیستم، صص، 37-32.##افتخاری، رکن‌الدین؛ بهزادنسب، جانعلی؛ (1383). برنامه‌ریزی ارتباطی، رویکردی انتقادی به نظریۀ برنامه‌ریزی با تأکید بر برنامه‌ریزی توسعۀ روستایی، فصلنامۀ مدرس علوم انسانی، دورۀ 8، شمارۀ 1. صص، 22-1.##افتخاری، رکن‌الدین؛ سلیمانی، مهرداد؛ (1381). عوامل مؤثر بر میزان مشارکت جوانان و نوجوانان روستایی در برنامه‌ریزی توسعه با تأکید بر عوامل مکانی ـ فضایی (نمونۀ موردی: شهرستان کرمان)، فصلنامۀ مدرس علوم انسانی، شمارۀ 4. صص، 37-11.##برک‌پور، ناصر؛ (1386). حکمروایی شهری و نظام ادارۀ شهرها در ایران، ارائه‌شده در اولین کنفرانس مدیریت و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه فردوسی مشهد.##پایا، علی؛ (1387). ملاحظاتی انتقادی دربارۀ تجربۀ مدرنیته ایرانی، فصلنامۀ حکمت و فلسفه، شمارۀ 3.##تقوایی، علی‌اکبر؛ تاجدار، رسول؛ (1388). درآمدی بر حکمروایی خوب شهری در رویکردی تحلیلی، فصلنامۀ مدیریت شهری، شمارۀ 23، صص، 58-45.##تقواِیِی، مسعود؛ بابانسب، رسول؛ موسوی، چمران؛ (1388). تحلِیلِی بر سنجش عوامل مؤثر بر مشارکت شهروندان در مدیریت شهری، مطالعۀ موردی: منطقۀ 4 شهر تبریز، مطالعات و پژوهش‌های شهری و منطقه‌ای، سال اول، شمارۀ دوم.##تقی‌لو، اکبر؛ (1390). بررسی عوامل مؤثر بر مشارکت مردم در فرایند توسعۀ روستایی (شهرستان ایجرود – استان زنجان)، پایان‌نامۀ مقطع دکتری، دانشگاه فردوسی مشهد.##ثقفی، مراد؛ (1374). چندگانگی مدرنیته، فصلنامۀ مدرنیته، شمارۀ 10.##جابری مقدم، مرتضی هادی؛ (1384). شهر و مدرنیته، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.##جوان، جعفر؛ دلیل، سعید؛ سلمانی مقدم، محمد؛ (1392). دیالکتیک فضا از منظر لوفور، فصلنامۀ مطالعات جغرافیایی مناطق خشک، سال سوم، شمارۀ 12.##حبیبی، سید محسن؛ سعیدی رضوانی، هادی؛ (1384). شهرسازی مشارکتی؛ کاوشی نظری در شرایط ایران، در این مقاله با بررسی برخی از مهم‌ترین نظریه‌های شهرسازی مشارکتی، فصلنامۀ هنرهای زیبا، شمارۀ 24.##حسین‌زاده، علی حسین، ایدر، نبی الله؛ عباسی، الهام؛ (1391). بررسی عوامل مؤثر بر مشارکت شهروندی در بین شهروندان شهر خرم‌آباد، فصلنامۀ مطالعات شهری، شمارۀ 2. صص 81-59.##حسین‌زاده، علی حسین؛ ایدر، نبی الله؛ عباسی، الهام؛ (1391). بررسی عوامل مؤثر بر مشارکت شهروندی در بین شهروندان شهر خرم‌آباد، فصلنامۀ مطالعات جامعه‌شناختی شهری، شمارۀ 2.##ربانی، رسول؛ آرانچولام، دارما؛ عباس‌زاده، محمد؛ قاسمی، وحید؛ (1386). بررسی تأثیر رفاه اقتصادی و اجتماعی بر میزان مشارکت شهروندان در امور شهری، مورد مطالعه: شهر اصفهان، دو فصلنامۀ علوم اجتماعی، شمارۀ 2.##ربانی، رسول؛ پورافکاری، نصرالله؛ کریمی کیا، محمد صادق؛ (1386). برخی موانع ذهنی توسعه در ایران، پژوهشی پیرامون سنت و مدرنیته در نظام فرهنگی دانشجویان، فصلنامۀ توسعۀ انسانی، دورۀ اول، شمارۀ 3.##رستم‌زاده، یاور؛ رنج آزمای آذری، محمد؛ نادری، سید مجید؛ محمودی‌نژاد، منصور یگانه و هادی؛ (1389). روش‌های ارزیابی رفتارهای شهروندی در فضاهای شهری در رویکرد فراتحلیل، فصلنامۀ علوم و تکنولوژی محیط زیست، شمارۀ 3.##رسولی، رضا؛ کریمیان، علیرضا؛ صالحی، علی؛ (1389). بررسی نگرش مردم نسبت به شوراهای شهری و ارزیابی عملکرد شوراهای اسلامی در استان آذربایجان شرقی در سال 1387، فصلنامۀ مدیریت شهری، شمارۀ 26.##رسولی، رضا؛ کریمیان، علیرضا؛ صالحی، علی؛ (1389). بررسی نگرش مردم نسبت به شوراهای شهری و ارزیابی عملکرد شوراهای اسلامی در استان آذربایجان شرقی در سال 1387، فصلنامۀ مدیریت شهری، شمارۀ 26. صص 40-27.##رفیعی، امیررضا؛ دانشپور، عبداللهی؛ (1387). دگرگونی مفهوم شهر و گذار از اندیشۀ مدرن به اندیشۀ انتقادی، نشریۀ بین‌المللی علوم مهندسی، شمارۀ 10.##رهنمایی، محمد تقی؛ کشاورز، مهناز؛ (1389). بررسی الگوی حکمروای خوب و نقش دولت در مدیریت و ادارۀ امور شهرها در ایران، دو فصلنامۀ جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال اول، شمارۀ اول. صص 55-23.##رهنمایی، محمدتقی و علی اشرفی (1386): فضاهای عمومی شهر و نقش آن در شکل گیری جامعه مدنی، فصلنامه جغرافیا، شماره 15-14.##زیاری، کرامت‌الله؛ زندوی، سید مجدالدین؛ آقاجانی، محمد؛ مقدم، محمد؛ (1388). بررسی مشارکت شهروندی و نقش آن در مدیریت شهری شهرهای کوچک، نمونۀ موردی: شهرهای گله‌دار، ورزنه و هیدج، مجلۀ جغرافیا و توسعۀ ناحیه‌ای، شمارۀ 13، صص 235-211.##سقایی، مهدی؛ نودهی، فرامرز؛ جوانبخت قهفرخی، زهره؛ طباطبایی، سیدمحمدباقر؛ (1391). متن فضایی زیارت امام رضا (ع)، مجلۀ مطالعات اجتماعی ایران، شمارۀ 3 و 4.##سلطانی، علی؛ نامداریان، احمدعلی؛ (1390). تحلیل نقش فضاهای شهری در دستیابی به توسعۀ پایدار شهرها، تبیین پارادایم ارتباط، فصلنامۀ باغ نظر، شمارۀ هجدهم، سال هشتم. صص 13-3.##صادقی، مجتبی؛ (1393). آسیب‌شناسی فلسفی دانش جغرافیا (درنگی در پژوهش‌های شهری)، فصلنامۀ روش‌شناسی علوم انسانی، سال 20، شمارۀ 80.##صادقی، مجتبی؛ رهنما، محمدرحیم؛ (1392). تبیین ساختاری- کارکردی مدیریت مشارکتی شهری، مطالعۀ موردی: شهر مشهد، فصلنامۀ پژوهش‌‌های جغرافیای انسانی، دورۀ 45، شمارۀ 1. صص 184-169.##عباسپور، ابراهیم؛ (1390). بررسی روش‌شناسی نظریۀ کنش ارتباطی هابرماس با رویکرد انتقادی، معرفت فرهنگی اجتماعی، سال دوم، شماره دوم، صص 35-64.##عبدالهیان، حمید؛ اجاق، سیده زهرا؛ (1385). بومی کردن نظریۀ کنش ارتباطی برای تحلیل فرایند توسعه و مدرنیته در ایران، مجلۀ جهانی رسانه، نسخۀ فارسی، شمارۀ 1.##عضدانلو، حمید؛ (1385). موانع توسعۀ عقلی و آثار آن بر توسعۀ اقتصادی و سیاسی، نشریۀ اطلاعات سیاسی و اقتصادی، شمارۀ 225 و 226، صص 61-48.##عطاء الهی، مهدی؛ (1369). توسعۀ انسانی مهم‌ترین هدف توسعه، نشریۀ تدبیر، شمارۀ 5، صص 16-13.##غفاری نسب، اسفندیار؛ (1391). نقش شهروندی فعال در بهبود کیفیت زندگی شهری، فصلنامۀ مطالعات جامعه‌شناختی شهری، شمارۀ 2.##علوی‌زاده، سید محمد امیر؛ (1386). الگوهای توسعۀ اقتصادی- اجتماعی با تأکید بر توسعۀ روستایی در ایران، مجلۀ اطلاعات سیاسی اقتصادی، شمارۀ 246، صص 201-190.##علیخواه، فردین؛ (1378). کنش ارتباطی، بنیاد شکوفایی حوزۀ عمومی، اطلاعات سیاسی اقتصادی، شمارۀ 140-139.##گودرزوند چگینی، مهرداد؛ (1387). توسعۀ پایدار مقایسۀ هند و ژاپن، نشریۀ تدبیر، شمارۀ 201، صص 32-28.##محمدی ماکرانی، حمید؛ (1386). کاربرد نظریۀ کنش ارتباطی یورگن هابرماس در شهرسازی: موافقان و مخالفان، فصلنامۀ صفه، سال شانزدهم، شمارۀ 4. صص 25-4.##موسوی، میرطاهر؛ (1391). مشارکت اجتماعی یکی از مؤلفه‌های سرمایۀ اجتماعی، فصلنامۀ رفاه اجتماعی، شمارۀ 23.##میرکتولی، جعفر؛ مدانلو جویباری، مسعود؛ صمدی، رضا؛ (1391). بررسی نقش بنگاه‌های معاملات ملکی در توسعۀ زمین شهری، مطالعۀ موردی: شهر گرگان، فصلنامۀ نگرش‌‌های نو در جغرافیای انسانی، شمارۀ 4. صص 31-17.##میرعبدالحسین، نقیب‌زاده؛ نوروزی، رضاعلی؛ (1388). تحلیلی بر اهداف تربیت اخلاقی و اجتماعی از دیدگاه هابرماس با تأکید بر نظریۀ کنش ارتباطی، جامعه‌شناسی کاربردی، سال بیست و یکم، شمارۀ پیاپی 37، شمارۀ اول.##نیازی، محسن؛ (1385). تبیین وضعیت مشارکت اجتماعی شهر کاشان، پژوهشنامۀ کاشان، سال اول، شمارۀ 2. صص: 148-127.##---------- (1385). تبیین وضعیت مشارکت اجتماعی شهروندان کاشان، پژوهشنامۀ کاشان، شمارۀ 2.##Hassan, G, Hefnawi, A & Refaie, M (2011): Effciency of participation in planning, Alexanderia Engineering Journal, 50.##Hawkins ,C & Wang, X (2012): Sustainable Development Governance: Citizen Participation and Support Networks in Local Sustainability Initiatives, Public Works Management & Policy, 17 (1).##Lee, E (2006): A social resource model of political participation: Mass media use,social capital, and political participation,##Pares, M, Marti, J & Costa, M (2012): Does Participation Really Matter In Urban Regeneration Policies Exploring Networks In Catalonia (Spain), journal of urban affairs review, vol. 48. No. 2.##Putnam, R (2000): Bowling alone: The collapse and revival of American community,##

0 تحلیلی بر پراکنش جمعیت و توزیع خدمات شهری بر پایۀ عدالت فضایی (مطالعۀ موردی: شهر اردبیل) Analysis of Spatial Distribution of Population and Utilities on the Basis of Spatial Justice (Case Study: Ardabil) https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_55884.html 10.22059/jurbangeo.2015.55884 0 میزان و چگونگی توزیع خدمات شهری نقش مؤثری در جابه‌جایی فضایی جمعیت و تغییرات جمعیتی در مناطق شهری دارد. از آنجا که یکی از معیارهای توسعۀ پایدار شهری توجه به توزیع متوازن جمعیت است، توزیع خدمات شهری می‌تواند موجب عدالت فضایی گردد. هدف از این پژوهش، ارزیابی میزان هماهنگی در پراکندگی جمعیت و توزیع خدمات در نواحی شهر اردبیل است. روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده و در آن از ضریب آنتروپی برای بررسی میزان تعادل در توزیع جمعیت و از ضریب پراکندگی و مدل ویکور برای بررسی میزان تعادل در توزیع خدمات شهری در نواحی شهر اردبیل استفاده شده است. جامعۀ آماری تحقیق، نواحی چهل‌وچهارگانة شهر اردبیل است که با توجه به هفده شاخص خدمات شهری ارزیابی شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که ناحیه‌های 6 و 7 منطقۀ 2 با بیشترین امتیاز (بسیار برخوردار) و ناحیۀ 7 منطقۀ 4 با کمترین امتیاز (بسیار محروم) به‌ترتیب در سطح اول و آخر قرار گرفته‌اند. همچنین بر اساس یافته‌های پژوهش، خدمات در برخی شاخص‌ها مانند فرهنگی، مهدکودک، آتش‌نشانی و... به‌صورت متعادل در نواحی شهر توزیع نشده است. همچنین بر اساس ضریب همبستگی پیرسون، بین تراکم جمعیت و توزیع خدمات (161/0) رابطۀ معناداری وجود ندارد. یعنی توزیع خدمات مطابق با نیازهای جمعیتی نبوده است، بلکه ویژگی‌های اجتماعی – اقتصادی ساکنان نواحی در پراکنش و توزیع خدمات مؤثر بوده‌اند. بررسی ضریب همبستگی پیرسون میان پراکندگی جمعیت و توزیع خدمات (151/0) در نواحی شهر اردبیل نبود رابطۀ معنادار را بین این دو متغیر نشان می‌دهد. بنابراین ضمن افزایش شاخص‌های خدمات شهری در سطح نواحی شهر اردبیل، برقراری ارتباط هماهنگ و مؤثر بین پراکندگی جمعیت و توزیع خدمات در نواحی شهر اردبیل ضروری به نظر می‌رسد. رشد شتابان جمعیت شهری و پیشی گرفتن آن از امکانات و خدمات شهری مطلوب و نبود برنامه‌ریزی صحیح، موجب ناهمگونی و عدم تعادل توزیع امکانات و خدمات در سطح شهر می‌شود. 1 Introduction Spatial inequalities in establishment of municipal activities and different levels of residents wealth in various areas of a city, is not a new phenomenon in the cities all over the world. In developing countries, because of egregious social and economic differences, and due to inequality and imbalance in municipal services distribution, spatial differences of cities have been exacerbated (Abdi, Daneshpour, 1998). Spatial structure of a city is composed of components and elements which have reactions on each other. Therefore, instability of each of these components will have an effect on the whole structure (Savj & Vard, 2001, 90). To this reason, an organized spatial balance in cities is considered as a kind of municipal stability and will be realized when a logical compatibility is created between population scattering and service distribution in cities. As a result, appropriate and optimal distribution of social, economic, cultural, and sanitary facilities between regions and areas is one of the most important factors to prevent inequalities, development gap, and inappropriate spatial distribution of population on the areas of land. In planning for growth and development of different urban areas, it is essential to know the position and place of regions as one of the most important factors in achievement of a balanced municipal development. In some urban regions, service distribution is better than other regions, flow of people will head towards these regions, and subsequently social and environmental problems and issues will come up (Sarvestani, 2008, 6). In line with the policy of spatial justice, as a pivotal goal of country development plans, it is necessary to investigate the status of different regions with respect to services distribution and level of various infrastructural and socio-economic indexes, as well as to focus on deficiencies and insufficiencies for the future development plans. In the recent years, conversion of Ardebil City into a provincial capital has caused a rapid physical expansion of this city. This, in turn, has caused serious problems. One of the most important of the problems is socio-spatial imbalance. Selection of this city as the provincial capital in 1996 has broken balanced and homogeneous spatial organization of the city. Inharmonious skeletal and physical development of the city has caused ecologic segregation. As a result, some of the areas and districts of the city have better accessibility to services, while some other districts, usually with higher population, have inappropriate access to the services. The most important questions of this research are including: Is municipal services distribution well balanced in all areas of Ardebil City? Is there a meaningful relation between spatial population distribution and services distribution in all areas of Ardebil? Is there a meaningful relation between population density and services distribution in areas of Ardebil? In order to explain the aforementioned questions the following assumptions are presented: Services in Ardebil city have not been distributed in a balanced manner. There is a direct meaningful relation between population scattering and municipal services distribution in the areas of Ardebil city. There is a direct meaningful relation between population density and municipal services distribution in the areas of Ardebil City. Methodology The present research is an analytic-descriptive research with information collected in a field and attributive method, via a quantitative research. The statistical society of the research is 44 areas of Ardebil, using 17 indexes, and the collected information is analyzed via VIKOR model. We have used questionnaire by experts to determine the weight of research indexes (20 experts and specialists of municipal service department). We also used AHP model and relative Entropy method to analyze population. Results and Discussion In order to analyze the properties of population spatial distribution in 44 regions of Ardebil, relative Entropy coefficient has been used. The Entropy coefficient in 2014 equals to 0.99. This value is merely less than unity and shows there is almost a full balance in spatial distribution of population. Investigation on the pearson correlation coefficient between population of the areas in SPSS reveals the value of -0.169 with significance equal to 0.272, which means there is no meaningful relation between the two variables. In fact, population acceptance of different areas of Ardebil is not in accordance with the areas and other factors like land and house price, personal income and etc. have affected the population distribution. VIKOR method VIKOR method is one of the newest methods of multi-variable decision making problem solving methods, which was first introduced by Oprikovich & Tzeng in 1998. This method evaluates the problems containing inappropriate and incompatible criteria. The stages of VIKOR method are presented: First stage: gathering necessary data and forming decision matrix. Second stage: descaling decision matrix. Third stage: determining weight vector of criteria. Fourth stage: determining the best and the worst value among the values of each criterion. Fifth stage: calculating S and R values. Sixth stage: calculating Q. Seventh stage: ranking the options based on the descending order of the obtained values for S, R, and Q.   Checking Pearson’s correlation relation between population density and the scores obtained from VIKOR method shows that correlation coefficient is 0.161 and has a meaningfulness level of 0.295. This means there is no meaningful relation between population density and services distribution, i.e. regarding equality, the more the areas obtained the higher ranks in municipal services distribution. This is the same for area of the regions. Correlation coefficient between area of the regions and services distribution equals -0.142. This means that areas extent has no effect on how optimal are the municipal services distribution. Conclusion In this research, spatial distribution of population and services in 44 regions of Ardebil City has been investigated. Density level of Ardebil city in 2014 is 83.6 people per hectare. The highest densities among the areas of Ardebil city belongs to district 7 of region 4 and district 1 of region 3 with 201.1 and 182.2 people per hectare, respectively. The lowest densities belong to district 11 of region 2 and district 8 of region 2 with 0.2 and 1.6 people per hectare, respectively. The results of this research show that districts 6 and 7 of region 2 with the highest score (very wealthy) and district 7 of region 4 with the lowest score (very deprived), are ranked in the first and the last place, respectively. The results also show that services distribution in some indexes like cultural, kindergarten, fire station and etc. are not distributed equally in regions of Ardebil city. Thus, regarding the first question and assumption, services distribution among the regions are not balanced, which verifies the first assumption. Regarding the second question and considering the results, the Pearson’s coefficient between the areas’ population rank and rank of VIKOR’s score equals 0.151 with meaningfulness level of 0.386. This shows level of population has not affected how the municipal services are distributed. Therefore, there is a mere relation between population scattering and services distribution in the areas of Ardebil city, which rejects the second assumption. According to findings of this research and with the aim of answering the third question, the Pearson’s coefficient between areas’ population scattering and rank of VIKOR’s score equals to 0.161 with a meaningfulness level of 0.295. This means that there is no meaningful relation between population scattering and services distribution. This means that services distribution is not in accordance with population needs, but socio-economic properties of areas’ residents have an effect on scattering and distribution of services, so the third assumption is also rejected. 285 308 جمیله توکلی نیا Jamileh Tavakolinia استادیار گروه جغرافیای انسانی، دانشکدۀ علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی ایران j_tavakolinia@sbu.ac.ir آرمان مسلمی Arman Moslemi دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی ایران arman.moslemi71@gmail.com ابراهیم فیروزی Ebrahim Firozi دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه محقق اردبیلی ایران ebrahim.firouzi@yahoo.com سارا بندانی Sara Bandani دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی ایران sara.bandani@gmail.com پراکنش جمعیت توزیع خدمات شهر‌ اردبیل مدل ویکور ابراهیم‌زاده، عیسی؛ اسکندری ثانی، محمد؛ اسمعیل نژاد، مرتضی؛ (1389). کاربرد تحلیل عاملی در تبیین الگوی فضایی توسعه و توسعه‌‌نیافتگی شهری - منطقه‌ای در ایران، فصلنامۀ جغرافیا و توسعه، دورۀ 2، شمارۀ 17، صص 28-7.##احدنژاد روشنی، محسن؛ زلفی، علی؛ شکرپور دیزج، حسین؛ (1390). ارزیابی و پیش‌بینی گسترش فیزیکی شهرها با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای چندزمانه و سیستم اطلاعات جغرافیایی، مطالعۀ موردی شهر اردبیل، فصلنامۀ آمایش محیط، دورۀ 5، شمارۀ 15، صص 21-35.##اطهاری، کمال؛ (1381). عدالت در فضا، مجلۀ هفت شهر، سال 3، دورۀ 6، شمارۀ 9، صص 15-24.##بابایی اقدم، فریدون؛ ( 1386 ). تحلیل الگوهای فضایی حواشی شهری مطالعۀ موردی: شهر تبریز، رسالۀ دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تبریز.##حبیبی، سید محسن؛ (1382). از شار تا شهر (چاپ هفتم). تهران، انتشارات دانشگاه تهران.##حسینی، سید احمد؛ احدنژاد روشنی، محسن؛ مدیری، مهدی؛ کاملی فر، محمد جواد؛ (1392). ارزیابی کیفیت نواحی شهری با توجه به توزیع خدمات شهری در بحران‌های انسان ساخت با رویکرد پدافند غیرعامل، نمونۀ موردی: نواحی شهر تهران. مجلۀ برنامه‌ریزی فضایی، سال 3، دورۀ 7، شمارۀ 2، صص 100-79.##ذاکریان، ملیحه؛ موسوی، میرنجف؛ باقری کشکولی، علی؛ (1389). تحلیلی بر پراکنش جمعیت و توزیع خدمات در محلات شهر میبد از منظر توسعۀ پایدار، مجلۀ پژوهش و برنامه‌ریزی شهری، سال 1، دورۀ 2، شمارۀ 2، صص 31-45.##ضرابی، اصغر؛ ایزدی، ملیحه؛ (1392). تحلیلی بر توسعۀ منطقه‌ای استان‌های کشور، مجلۀ برنامه‌ریزی فضایی، سال 3، دورۀ 6، شمارۀ 1، صص 116-101.##فنی، زهره؛ (1382). شهرهای کوچک رویکردی دیگر در توسعۀ منطقه‌ای، انتشارات سازمان شهرداری‌های کشور، تهران.##مودت، الیاس؛ ملکی، سعید؛ (1393). طیف‌بندی و سنجش فضایی آسیب فیزیکی – اجتماعی شهرها در برابر زلزله با به‌کارگیری تکنیک VIKOR و GIS مورد شناسی شهر یزد، فصلنامۀ جغرافیا و آمایش شهری – منطقه‌ای، دورۀ 7 شمارۀ 11، صص 103-85.##هاروی، دیوید؛ (1379). عدالت اجتماعی و شهر، ترجمۀ فرخ حسامیان، انشارات پردازش و برنامه‌ریزی شهری، تهران.##وارثی، حمیدرضا؛ قائدر رحمتی، صفر؛ باستانی‌فر، ایمان؛ (1386). بررسی اثرات توزیع خدمات شهری در عدم تعادل فضایی جمعیت، مطالعۀ موردی مناطق شهر اصفهان، مجلۀ جغرافیا و توسعه، سال 3، دورۀ 6، شمارۀ 15، صص 12-26.##Bass, R.(1998). Evaluating environmental justice under the National Environmental Policy Act. Environmental Impact Assessment Review, 18, 83–92.##C.D. Lloyd. (2012). Analysing the spatial scale of population concentrations by religion. National Academy Press, 26-92.##Dixon J. and Ramutsindela, M. (2006). Urban resettlement and environmental justice in Cape Town, Cities, 23(2) ,129–139.##Drakakis. Smith , David. (2000). ThirdWorld Cities: Second Edition , Routledge. New York, North Point Press,30-35##Dufaux, F.(2008). Birth Announcement Justice and Spatial Spatial Justice Journal of the American Planning Association.55, 101-110.##Ewing,R.(1997). Is Los Angeles-style sprawl desirable. Journal of American Planning Association,vol 63,pp.27-107.##Görener, A. Toker, K. & Uluçay, K. (2012). Application of combined SWOT and AHP: a case study for a manufacturing firm. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 58, 525-534.## Hewko, J.N.,(2001).Spatial Equity in the Urban Environment: Assessing Neighbourhood Accessibility to Public Amenities, University of Alberta, Vol.29, No. 2, Pp. 81- 99.##Hewko, Jared Neil (2001). Spatial Equity in the Urban Environment: Assessing Neighborhood Accessibility to Public Amenities, University of Alberta, Canada##Newman, P. and J. Kenworthy.(1989). in Northern Ireland using global and local variograms.International Journal of Geographical Information Science Vol. 26, No. 1, January 2012, 57–73.##Jose G. Vargas-Hernandez. (2011). Study on the Spatial Distribution of Mexican Population.International Journal of Humanities and Social Science Vol. 1 No. 2.20-29##Khan Rubayet Rahman Md. Salauddin. (2009). a spatial analysis on the provision of urban public services and their deficiencies: a study of some selected blocks in Khulna city Bangladesh Theoretical and Empirical Researches in Urban Management Special Number 1S/April 2009. 62-68##Langford, M . Higgs, G. Radcliffe, J. and While, S. (2008). Urban population distribution models and service accessibility estimation. Computers, Environment and Urban System. Vol 32. Pages 66.##Laurent E. (2011). Issues in environmental justice within the European Union, Ecological Economics, London. 70:1846–1853.##Martinez, J,(2009). The use of GIS and Indicators to Monitor Intra-Urban Inequalities: A Case Study in Rosario, Argentina, Habitat International, Vol. 33, No. 1, Pp. 387- 396.##Mitchel G., and Norman P. (2012). Longitudinal environmental justice analysis: Co-evolution of environmental quality and deprivation in England, 1960–2007, Geoforum, 43:44-57.##Oh, K., and Jeong, S. (2007). Assessing the spatial distribution of urban parks using GIS. Landscape and Urban planning. Vol 82: Pages 25-32.##Opricovic, S. (2011). Fuzzy VIKOR with an application to water resources planning. Expert Systems with Applications, 38(10), 12983-12990.##Smith, H. K. Harper, P. R., Potts, C. N. & Thyle, A. (2009). Planning sustainable community health schemes in rural areas of developing countries. European Journal of Operational Research, 193(3), 768-777.##Tsou, Ko-Wan, Yu-Ting, H. and Yao-Lin C. (2005). An accessibility-based integrated measure of relative spatial equity in urban public facilities, Cities, 22(6): 424-435##Wassmer,R.W. (2002). Influences of the Fiscslization of Land use and Urban- GrowthBoundaries, www. csus. edu/ indiv/ w/wassmer/ sprawl.html.##xiaohang liu (2003) estimation of the spatial distribution of urban population using high spatial resolution satellite imagery.uneversity of California.44-66##Gordon, P., and H. Richardson. (1989). Gasoline consumption and cities:A reply. Journal of the American Planning Association, 55 (3):342-46.##Newman, P. and J. Kenworthy. (1989). Cities and Automobile dependence :An International Sourcebook, Gower, UK.128-136.##Ewing, R. Pendall, R. and Chen, D. (2002). Measuring sprawl and its impact, vol 1 (Technical Report), SmartGrowth America, Washington DC.21-29.##

0 توسعۀ گردشگری در شهرهای ساحلی و امنیت اجتماعی (مطالعۀ موردی: شهر تنکابن) Tourism Development in Coastal Cities and Social Security (Case Study: Tonekabon City) https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_55885.html 10.22059/jurbangeo.2015.55885 0 گردشگری ساحلی از جمله گونه‌های گردشگری است که رواج آن پیامدهای مثبت و منفی فراوانی برای جامعۀ میزبان دارد. از پیامدهای منفی توسعۀ این‌گونه گردشگری می‌توان به برهم خوردن نظم عمومی و به دنبال آن اختلال در امنیت اجتماعی جامعۀ محلی اشاره کرد. بر همین اساس، هدف پژوهش حاضر بررسی وضعیت توسعۀ گردشگری در شهر ساحلی تنکابن و تأثیر آن بر امنیت جامعه است. تحقیق از لحاظ هدف کاربردی و روش اجرای آن توصیفی تحلیلی است. برای جمع‌آوری اطلاعات مورد نیاز از دو روش اسنادی و میدانی استفاده شده که روش میدانی مبتنی بر استفاده از ابزار پرسش‌نامه است. جامعۀ آماری تحقیق شهر تنکابن با حجم نمونه 360 نفر بوده که به روش نمونه‌گیری ساده انجام گرفته است. همچنین به منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها، از روش‌های آماری (توصیفی و استنباطی) استفاده شده است. با توجه به نوع سؤالات تحقیق و ماهیت داده‌ها از آزمون‌های T تک‌نمونه‌ای، ضریب هم‌بستگی پیرسون و نیز برای میزان اثرگذاری گردشگری بر امنیت اجتماعی از رگرسیون خطی ساده استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که توسعۀ گردشگری در شهر تنکابن در وضعیت مطلوبی قرار داشته و جامعۀ میزبان از آیندۀ گردشگری حمایت شایان توجهی دارند. همچنین نتایج دیگر نشان‌دهندۀ آن است که توسعۀ گردشگری در شهر تنکابن تأثیر منفی بر امنیت جامعه گذاشته و باعث کاهش امنیت اجتماعی شهر شده است. 1 Introduction Security and tourism are two very important issues addressed by policy makers and planners. Regarding its outcomes in society, tourism development is considered by many institutions and scholars and it seems necessary to discuss about that. In addition to its positive social and cultural implications, tourism has also some negative implications which have fundamental importance in terms of sociological views. One of these consequences is the introduction of anti-social behaviors due to a flood of tourists in the region. Another consequence, to name, is the acquaintance of villagers with new ideas of tourists contrasting their own cultural values and causing antithetical identities. Social security could not be ignored in this regard since there is some sort of correlation between social order, security and tourism. While there is not social security in a region, tourism and its development could not make an effective role for its community. If tourism development undermines security infrastructures of society, it would make it nonsense. Therefore, all social systems in the world have tried to balance between tourism development and social security. By the way, tourism development has some negative consequences for society, of which we address to its effects on social security of destinations. Tonekabon city enjoys beautiful coastal line and fine weather cpnditions and other natural attractions. It is considered as a tourist destination in Iran. This city has been traditionally considered as a destination for tourists because of Caspian Sea in the north and the fertile plain in the middle and the rainforest in high mountains in south part of the sea and also because of having fine climate and beautiful nature. On the other hand, Tonekabon with an easy-access coastal line and residential and recreational facilities and proximity to tourism exit (Tehran) is nowadays welcoming many tourists. High volume of tourists in the coastal line has negative consequences in addition to its positive effects. Therefore, this paper aims at studying social security dimensions of the host community caused by tourism development. We try to answer two questions, A) how much is the level of satisfaction of host community from tourism development in the coastal city of Tonekabon? B) What effects has had tourism development on social security of local residents of coastal city of Tonekabon? Methodology This is a descriptive-analytical study and has been conducted with field survey. We first collected our data with library studies and then defined accordingly the notion of security and tourism development as our main study variables. We also collected other required data with field method (questionnaire tool) and  characterized the level of tourism development as our independent variable using such variables as number of incoming tourists, the economic dependence on tourism, job dependence on tourism and investments by private sector for establishment of infrastructures and amenities of tourism. Our statistical population includes 68163 citizens of Tonekabon. With high volume of our statistical population, we used simple stochastic sampling method and used Cochran formula to determine the sample volume. Thus, we calculated it up to 360 people. We also processed our collected data using SPSS software and used compare-means test, T-test, correlation test and regression analysis in terms of levels of measurement of variables.   Results and Discussion Our findings suggest that from local community point of view, tourism growth is high because the results show the computed mean is bigger than theoretical median. Field observations of authors, sensible high traffic, sensible population growth in vacations, cars with non-local plate numbers and development of second homes all verify this claim that this region is a special destination for home tourism. Our findings, in this regard, show that the level of support of sample population from the future of tourism development has a suitable situation. Findings also suggest that there is a significant inverse relationship between tourism and social security so that the more tourism development we have, the less social security issues are appeared.   Conclusion Coastal cities are the regions with fine weather that makes them destinations for many tourists. Tourism development in the destinations has various consequences including those affecting social security in local community. Thus, in this study, we studied the effects of tourism on social security of the host community. Our results show that tourism had its most effects upon corruption in the city of Tonekabon. In such a way that we could say an increase in tourism development in Tonekabon city has led to an increase in corruption (burglary, street molestation, promiscuity and moral perversion). The second affected area could be police control, i.e. with tourism development; police officials charge themselves to protect security and order of the city more than ever. The index of distrust is the third area of influence, and with tourism development it could be said that people in society become strangers to each other and the trust between them decrease. Therefore, it could be concluded that tourism development in the region has had a negative effect on security of the society and led to reduction of social security of the region. We noticed that progress in this process could increase the intensity of this reverse relationship and tackle tourism development. In this regard, it entails that planners and decision makers taking suitable managerial strategies, put plans in place that are in line with reduction of insecurity in this city. 309 324 مهدی رمضان‌زاده لسبوئی Mehdi Ramezanzadeh Lasboei استادیار مدیریت جهانگردی دانشگاه مازندران ایران mehdi_ra_1361@yahoo.com سعیدرضا اکبریان رونیزی Saeed Reza Akbarian Ronizi استادیار جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی دانشگاه شیراز ایران sr_akbarian@yahoo.com حدیثه رمضانی فر Hadiseh Ramzanifar دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی گرایش بررسی مسائل اجتماعی دانشگاه علوم و تحقیقات ایران h_ramzani@yahoo.com زهرا حیدری Zahra Haidari دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی دانشگاه تهران ایران z_haidari@yahoo.com امنیت اجتماعی شهر تنکابن گردشگری ساحلی بردی آنانژاد، رحیم؛ (1387). بررسی کارکردها و توانمندی‌های شهرهای ساحلی شمال ایران، مجلۀ فضای جغرافیایی، شمارۀ 15، صص. 75-56.##پاپلی یزدی، محمد حسین؛ سقایی، مهدی؛ (1385). گردشگری (ماهیت و مفاهیم)، انتشارات سمت، تهران.##حاجی اسماعیلی، لیلا؛ مسعود کیان‌پور؛ (1393). امنیت گردشگری و مشکلات آن از دیدگاه مدیران دفاتر خدمات جهانگردی در استان اصفهان، مجلۀ پژوهش‌های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی، شمارۀ 2، صص60-45.##حیدری، رحیم؛ (1389). مبانی برنامه‌ریزی صنعت گردشگری، انتشارات سمت، تهران.##دلاور، علی؛ رضایی، علی محمد؛ احمدوند، علی محمد؛ (1386). بررسی مقایسه‌ای احساس امنیت در تهران بزرگ، یزد و کل کشور، فصلنامۀ امنیت، شمارۀ 4، صص186-153.##رجبی‌پور، محمود؛ (1382). درآمدی بر احساس امنیت در بستر امنیت عینی، فصلنامۀ دانش انتظامی، شمارۀ 18. صص 75-54.##رنجبریان، بهرام؛ زاهدی، محمد؛ (1386). شناخت گردشگری، نشر چهارباغ، اصفهان.##زکی، محمد؛ (1384). درآمدی بر جامعه‌شناسی جهانگردی و گردشگری، مجموعۀ مقالات اولین همایش سراسری نقش صنعت گردشگری در توسعۀ مازندران، تهران، نشر رسانش.##شارپلی، ریچارد جولیا؛ (1380). گردشگری روستایی، ترجمۀ رحمت‌الله منشی‌زاده و فاطمه نصیری، نشر منشی، تهران.##شاهیوندی، احمد؛ رییسی وانانی، رضا؛ سلطانی، مرضیه؛ (1390). تأثیر امنیت روانی و اجتماعی بر جذب گردشگران خارجی نمونۀ موردی گردشگران خارجی وارد شده به شهر اصفهان در سال 1389، فصلنامۀ نظم و امنیت انتظامی، شمارۀ اول.##ضیایی، محمود؛ ترابیان، پونه؛ (1389). سنجش سطح قابل قبول تأثیرات منفی اجتماعی گردشگری بر جوامع محلی در ایران، مورد مطالعه سکونتگاه‌های روستایی حوزۀ تالاب پریشان، فصلنامۀ جغرافیا، شمارۀ 27، صص 225-205.##علیقلی‌زاده فیروز جایی؛ ناصر، (1387). تأثیرات گردشگری بر ابعاد اقتصادی، اجنماعی و محیطی نواحی روستایی مطالعۀ موردی: نواحی روستایی بخش مرکزی شهرستان نوشهر، رسالۀ دکتری دانشگاه تهران.##قدرتی، حسین؛ سردارنیا، خلیل‌الله؛ ملتفت، حسین؛ برشد، عبدالمهدی؛ (1388). احساس امنیت اجتماعی، شبکۀ اجتماعی و نهاد‌های نظم و قانون، مطالعۀ موردی شهر مشهد، فصلنامۀ علمی پژوهشی انتظام اجتماعی، شمارۀ 4، صص. 26-7.##قدمی، مصطفی؛ (1386). مدل‌سازی توسعۀ شهری و گردشگری در چارچوب پایداری (نمونۀ مورد مطالعه: شهر کلاردشت)، رسالۀ دکتری، دانشگاه تهران.##قدیری معصوم، مجتبی؛ استعلاجی، علیرضا؛ پازوکی، معصومه؛ (1389). گردشگری پایدار (روستایی و عشایری)، انتشارات دانشگاه تهران، تهران.##کامران، فریدون؛ نظر لو، سمیه؛ (1389). بررسی عوامل اقتصادی اجتماعی مؤثر بر احساس آرامش و امنیت اجتماعی زنان دانشجوی کارشناسی ارشد رشتۀ جامعه‌شناسی دانشگاه‌های شهر تهران، فصلنامۀ پژوهش اجتماعی، شمارۀ 6، ‌56-43.##مرکز آمار ایران،1390، سالنامه آماری، تهران.##نبوی، سید عبدالحسین؛ حسین‌زاده، علی حسین؛ حسینی، سیده هاجر؛ (1389). بررسی عوامل اجتماعی و اقتصادی مؤثر بر احساس امنیت اجتماعی، مجلۀ جامعه‌شناسی کاربردی، شمارۀ 4، صص. 96-73.##نویدنیا، منیژه؛ (1385). تأملی نظری بر امنیت اجتماعی با تأکید بر گونه‌های امنیت، فصلنامۀ مطالعات راهبردی، شمارۀ 31، صص. 73-53.##نویدنیا، منیژه؛ (1382). درآمدی بر امنیت اجتماعی، فصلنامۀ مطالعات راهبردی، شمارۀ 19، صص. 76-55.##هزارجریبی، جعفر؛ (1390). احساس امنیت اجتماعی از منظر گردشگری، جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، شمارۀ 2، صص 113-128.##Boonyobhas A.,1996, Tourism planning concept for Ko Samui, Thailand: a sustainable environment development approach (Doctoral dissertation, Texas A&M University).##Hall, C. M.,2001, Trends in ocean and coastal tourism: the end of the last frontier?. Ocean & Coastal Management, 44(9), 601-618.##Long, P. T., Perdue, R. R., & Allen, L.,1990, Rural resident tourism perceptions and attitudes by community level of tourism. Journal of travel research, 28(3), 3-9.##Mansfeld, Y., & Pizam, A.,2006,Tourism, Security and Safety: From Theory to Practice, Elsevier##Marjavaara, R.,2008, Second home tourism. The root to displacement in Sweden.##Mathieson, A., & Wall, G.,1982, Tourism, economic, physical and social impacts. Longman.##Milman, A., & Pizam, A.,1988, Social impacts of tourism on central Florida.Annals of Tourism Research, 15(2), 191-204.##Pizam, A.,1978, Tourism's impacts: The social costs to the destination community as perceived by its residents. Journal of travel research, 16(4), 8-12.##Rothman, R. A.,1978, Residents and transients: community reaction to seasonal visitors. Journal of Travel Research, 16(3), 8-13.##Tarlow, P.,2014, Tourism Security: Strategies for Effectively Managing Travel Risk and Safety. Elsevier.##UNEP., 2009, Sustainable Coastal Doxe.,2010, http://www.lincoln.ac.nz/About-Lincoln-University/outreach/Geography/tourism-impacts/.##

0 تحلیل وضعیت نورپردازی و ارزیابی ایمنی فضاهای شهری با استفاده از راهبردهای CPTED و مدل ارزیابی Safety Audit (مطالعۀ موردی: پارک ملت شهر زنجان) Analysis of Lighting Situation and Safety of Urban Spaces Using CPTED Strategies and Safety Audit Assessment Model (Case Study: Mellat Park of Zanjan) https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_55886.html 10.22059/jurbangeo.2015.55886 0 احساس آسایش و ایمنی از جمله مسائل مهمی است که سبب پایداری شهرها می‌شود و وقوع بزهکاری از مهم‌ترین عوامل کاهش‌دهندۀ سطح ایمنی جامعه است. با توجه به هزینه‌بر بودن و ناکارآمدی دیگر روش‌های مقابله با بزهکاری، به‌کارگیری راهبردهای پیشگیری جرم از طریق طراحی محیط‌های شهری و مطالعه و بررسی اصول این رویکرد بیش‌ از پیش ضرورت پیدا می‌کند. از جمله راهبردهای ایمن‌سازی محیط‌های شهری اصلاح روش‌های نورپردازی فضاهای شهری است. بر این اساس، در پژوهش حاضر وضع نورپردازی و سطح ایمنی محدودۀ پارک ملت شهر زنجان با تأکید بر اصول سپتد (cpted) و روش ارزیابی ایمنی (safety audit) مطالعه شده است. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی است و داده‌های تحت مطالعه به روش اسنادی و مشاهدات میدانی گردآوری‌ شده است. به‌منظور سنجش سطح ایمنی پارک تحت مطالعه از روش ارزیابی ایمنی (safety audit) و سیستم اطلاعات جغرافیایی برای تجزیه‌ و تحلیل اطلاعات و تهیۀ نقشه‌های پهنه‌بندی سطح ایمنی محدودۀ تحت مطالعه استفاده‌ شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که وضعیت نورپردازی بخش‌های زیادی از پارک ضعیف است و همین امر سبب کاهش ایمنی این پارک شده است. افزون بر این، ارزیابی‌های انجام‌گرفته در زمینۀ میزان روشنایی و تجهیزات موجود بیانگر طراحی نادرست سامانۀ نورپردازی پارک و ناکارایی آن است که مغایر با اصول و راهبردهای طراحی محیطی پیشگیری از جرم (سپتد) است. 1 Introduction Paying attention to the concept of security for citizens and its promotion has become one of the main priorities of the urban theorists, managers, and planners. Apart from its social and cultural effects on the patterns of citizenship behavior and improvement of the environmental quality of habitation areas, it is important to explain the features and its associated effects on the physical role of cities in reduction of urban crime and offenses and lowering crime occurrences. This is described in new urbanism theories. Moreover, numerous studies have proved that by changing environmental conditions and proper space designing, the rate of special crime will reduce and on the other hand, it will increase safely level of the society. Nowadays, crime and violence are regarded as a part of public life which can lead to increased rates of crime and social problems and create significant problems for the cities. Due to these problems which mostly occur in man- made and physical environments of urban areas, implementation of proper urban planning and designing approach related to security and safety seems quite necessary. The concept of crime prevention through environmental design (CPTED) for such urban environment plays a crucial role in lessening the crime and violence. Taking advantage of CPTED environmental design, crime preventive strategies have become a branch of mechanical approaches used in prevention of crime. This emphasizes on the idea affecting the situational factors is much easier than changing it and fighting against human weaknesses and reforming criminals’ personalities. Hence, the perfect solution for crime prevention is limiting criminal opportunities. Urban use with public performance has the highest rate of users in parks and recreational centers.  In other words, existence of parks among all classes of society is felt. It also has a privileged social position and its presence is valuable for all social classes, especially the low-income strata of society. Due to its high levels of users, the Mellat Park has become one of the most important recreational sites in the city. It has a better position relative to other parks of the city. Therefore, analysis and assessment of the safety level of the park is noteworthy. The main objective of this study is to identify the sites with low urban safety levels, especially those located in vulnerable places (children and women). The evaluation and implementation of CPTED strategies, discussed within the study, are along with safety assessment methodology as a new approach in evaluation and analysis of the rates of urban safety uses.   Methodology This applied study has a descriptive- analytical method. Data collection was carried out by using two ways: documentary and field survey. In order to gather data and according to CPTED strategy and safety audit model, a questionnaire was prepared and the field survey of the research scope was prepared. In addition, to assess the lighting situation and safety level of the study area, the graphic statistical analysis software (Arc GIS, Excel) were used.   Results and Discussion  According to field observations, most lightings installed in the park are 400-watt sodium vapor lamps with a 47,000 lumen luminous flux and the brightness on its side streets (the connecting park roads are considered as side streets) is 10 lux (equivalent to 8 m). Due to the height of power poles in the park, this size is not fixed. According to the brightness calculations of lighting for lampposts hung, a range of about 8 and 15 meters is considered as bright and semi- bright, respectively. For round lampposts also the rates of 5 and 12 m are considered. Finally, for 4 projectors available in the park, 20 m on the bright and semi- bright cases is taken into account. However, these rates are in accordance with the standard lighting calculations. Based on these rates of available light poles and light exposure within the park  assessed by Arc GIS software, it is indicated that the absolute darkness of the park area at night is more than 70%. According to the results of safety assessment and inspection of the site, it was realized that most lightening equipment of the park is from type B located on the sides of the connecting roads. The lights of type B are located just in two part of the park including within a large swimming pool and the entertainment park area. Thus, more than 80% of the park equipment is designed so inappropriately that they were contrary to the principles and strategies of crime prevention.   Conclusion According to the studies conducted in the field of crime prevention, both foreign and domestic researches clearly represent the importance and usefulness of this approach in the field of prevention of crime and crime occurrence in all urban areas. The results of this analysis on this park indicate that it is very weak in terms of security. The results of the evaluation model of the Mellat Park in Zanjan show the inappropriate lighting and lighting equipment status in the site. Moreover, all lighting equipment is installed along the connecting paths so that the central areas of the park are left in darkness. This is due to the poor lightening design and lack of proper lampposts and lamps in the park. Therefore, it seems necessary to have  re-examination of its lighting and the resulting security problems of the park. 325 341 سمیه محمدی حمیدی Somayeh Mohammed Hamidi کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه زنجان ایران mohammadi128@gmail.com محسن کلانتری Mohsen Kalantari دانشیار گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه زنجان ایران mohsenkalantar@znu.ac.ir محمد ویسیان Mohammad Waysian کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه خوارزمی تهران ایران mwaysian63@gmail.com ارزیابی ایمنی پارک ملت زنجان سپتد نورپردازی اعتمادی‌فر، سید احسان؛ (1387). نقش روشنایی و طراحی نورپردازی در امنیت شهر تهران (با تأکید بر اصول صحیح نورپردازی در مناظر شهری)، برگزیدۀ مجموعه مقالات دومین همایش جامعۀ ایمن شهر تهران، سال 1388.##پورجعفر، محمدرضا؛ محمودنژاد، هادی؛ رفیعیان، مجتبی؛ انصاری، مجتبی؛ ‌(1387). ارتقای امنیت محیطی و کاهش جرائم شهری با تأکید بر رویکرد CPTED، نشریۀ بین‌المللی علوم مهندسی دانشگاه علم و صنعت ایران، ویژه‌نامۀ‌ مهندسی معماری و شهرسازی، جلد 19، شمارۀ ‌6، سال 87، صص 82-73.##جیسون، سوزان؛ آرویلسون، پل؛ (1390). طراحی محیطی جرم‌ستیز؛ پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی، مترجمان دکتر محسن کلانتری و ابوذر سلامی بیرامی، انتشارات آذرکلک، زنجان.##حناچی، سیمین؛ مژگانی، پروانه؛ (1387). پیشگیری از جرائم شهری از طریق طراحی محیطی، مجموعه مقالات ارسالی نخستین همایش ملی پیشگیری از جرم، دفتر تحقیقات کاربردی پلیس پیشگیری ناجا.##عدل، جواد؛ (1379). بررسی وضعیت ایمنی یک شرکت توزیع نیروی برق با روش SAFETY AUDIT، نشریۀ سامانه، سال دوم، شمارۀ 5، صفحات 16-20.##کارلن، مارک؛ بنیا، جیمز؛ (1387). مبانی طراحی نورپردازی، مترجم محمد احمدی‌نژاد، چاپ اول، نشر خاک، تهران.##کی‌نیا، مهدی؛ (1379). مبانی جرم‌شناسی، چاپ چهارم، انتشارات دانشگاه تهران، تهران.##الماسی فر، نینا؛ انصاری، مجتبی؛ (1389). بررسی امنیت محیطی در پارک‌های منطقه‌ای به عنوان بخشی از فضاهای شهری از دیدگاه زنان بر پایۀ رویکردCPTED  (مطالعۀ موردی: پارک ساعی)، مجلۀ مدیریت شهری، شمارۀ 25، بهار و تابستان 1389، صص ۲۱-۳۴.##محمودی جانکی، فیروز؛ قورچی بیگی، مجید؛ (1387). نقش طراحی محیطی در پیشگیری از جرم، فصلنامۀ حقوق، مجلۀ دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، شمارۀ 2، صص 245-367.##والاث، ایان جی؛ (1379). سیستم‌های ایمنی، مترجم همایون لاهیجانیان، انتشارات علم و صنعت ایران، تهران.##Atkins, S.T., Atkins, S.R.E., Leq N.D,1990, Personal Security Aspects of Travel and Transport, Report to ESRC, University of Southampton.##Clarke, R.V.G., Mayhew, P,1980, Designing out Crime, London, HMSO.##Crime Prevention Through Environmental Design,2000, General Guidelines For Designing Safer Communities, City of Virginia Beach Municipal Center Virginia Beach, VA 23456-9040.##Demuth, C,1989, Community Safety in Brighton, Brighton Borough Council Police and Public Safety Unit.##Fleming, R., Burrows, J,1986, The Case for Lighting as a Means of Preventing Crime, Research Bulletin 22, Home Office Research and Planning Unit, London, 14-17.##International Association cpted ,http://www.cpted.net/.##Optimist Park Safety Audit Report ,2011, Community Services Department, Planning & Development Branch، January 12, 2011. www.saskatoon.ca/.../Neighbourhood%20Safety/...##Paterson, Andrew ,2006, Crime Prevention through Environmental Design (CPTED)Guidelines for Local Government, September 2006.##Paterson، Andrew ,2006, Crime Prevention through Environmental Design (CPTED), Guidelines for Local Government, September 2006.##Pease, Ken ,1999, A REVIEW OF STREET LIGHTING EVALUATIONS: CRIME REDUCTION EFFECTS, Crime Prevention Studies, volume 10, pp. 47-76.##Prairie, Sky Consulting,2004, North Central Crime Prevention through Environmental Design(CPTED)Final Report, www.regina.ca/.../sites/.../north_central_cpted_project_report.pdf##Ramsay, M. ,1989, Crime Prevention: Lighting the Way Ahead, Research Bulletin27, Home Office Research and Planning Unit, London, 18-20.##Ramsay, Malcolm ,1991, THE EFFECT OF BETTER STREET LIGHTING ON CRIME AND FEAR: A REVIEW, CRIME PREVENTION UNIT PAPER NO, 29LONDON: HOME OFFICE, First published 1991, ISBN 0 86252 670 1.##Safe Neighborhoods Unit ,1989, Lighting Up Brent, SNU, London.##Strou, Roger ,2007, parks recreation department play group safety ، Internal Audit Department، March 7 ,2007، www.ta m pagov.net.##Strou, Roger, 2007, parks recreation department play group safety, Internal Audit Department, March7 ,2007، www.ta m pagov.net.##

0 شبیه سازی تغییرات آتی کاربری زمین بر اساس الگوی بهینۀ اکولوژیک در مجموعۀ شهری مشهد Simulation of Future Land Use Changes Based on an Ecological Optimal Pattern in Mashhad Metropolitan Area https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_55887.html 10.22059/jurbangeo.2015.55887 0 در چند دهۀ اخیر برنامه‌ریزان با مسئلۀ جدیدی به‌ نام پراکنده‌رویی مواجه شده‌اند. برای مقابله با این مشکل راه‌حل‌های گوناگونی ارائه شده است. یکی از اصلی‌ترین راه‌ها، اتخاذ رویکردی اکولوژیک در کاربری زمین و استفادۀ درست از منابع طبیعی است. منطقۀ کلان‌شهری مشهد از بی‌تعادلی فضایی، پراکنده‌رویی و تمرکز شدید در مرکز مجموعه و کریدور مشهد- چناران رنج می‌برد که این امر به نوبۀ خود موجد پدیدار شدن نابرابری‌های اجتماعی و اقتصادی در منطقه شده است. به همین خاطر، ضروری است که به اشکال دیگر توسعۀ فضایی در این منطقه توجه شود. در این تحقیق با ابتنا بر همین رویکرد، تلاش می‌شود ابتدا الگوی بهینه‌ای برای نحوۀ استفاده از اراضی بر مبنای رویکرد اکولوژیک ترسیم شود. سپس با استفاده از این الگو و با مدل سلولی خودکار (CA) و شبکۀ عصبی مصنوعی (ANN) سه سناریوی 1. توسعۀ اکولوژیک رادیکال، 2. توسعۀ اکولوژیک معتدل و 3. تداوم توسعۀ وضع موجود برای سال 1405 ترسیم می‌گردد. نتایج تحقیق نشان داد که مجموعۀ شهری مشهد ظرفیت چندانی برای توسعه ندارد و در مجموع قریب به 630 کیلومتر مربع از اراضی آن به لحاظ اکولوژیک قابلیت توسعه دارد. در سناریوی اول، ضمن حفظ بخش زیادی از اراضی سبز، مساحت توسعۀ شبیه‌سازی‌شده برای سال 1405، 659 کیلومترمربع محاسبه شد. در سناریوی دوم، مساحت 735 کیلومترمربع به زیر توسعه خواهد رفت و در نهایت، سناریوی سوم که بر اساس تداوم رشد وضع موجود شبیه‌سازی شد، منجر به شکل گرفتن 775 کیلومترمربع اراضی توسعه‌یافته و نابودی 210 کیلومترمربع اراضی کشاورزی خواهد شد. تداوم رشد وضع موجود آثار و پیامدهای جبران‌ناپذیری در منطقه خواهد داشت. از این حیث ضرورت دارد سیستم برنامه‌ریزی به جد نسبت به نحوۀ کنترل توسعۀ شهری در مجموعۀ شهری توجه کند. 1 Introduction In the years before industrial revolution in Europe, cities had mono-centric characteristic. After industrial revolution, cities changed and transformed from mono-centric configuration into poly-centric structure. At this moment theoretical concerns about cities had emerged. During 1920s and 1950s various theories came into the scene, describing cities as static entities. In 1960s and 1970s som cities in northern America gradually experienced a different growth and new dynamic states. After that in 1980s and 1990s, by appearing the new form of physical growth of cities, new problems and challenges had come into existence. Urban sprawl is one of the most important problems nowadays in metropolitan areas. It seems that the core of urban planning is land-use. There are lots of strategies and solutions for this problem. One of the solutions is ecological land-use strategy. There are also lots of descriptive and prescriptive models in this field, intelligent models such as CA, ANN etc. Mashhad Metropolitan area with more than 3000000 populations is in terms of extent the second metropolitan area in Iran. This area because of its significant border situation plays an important role in national development of the whole country. This significant role is why it should be considered as the pole of national-regional development. The area has solely more than 75 percent of the population of Mashhad as well as about 90 percent of the added value of that region. The explanatory indices used in this area indicate an intensified imbalance and centralization of capital and power in the area. The logical consequence of this imbalance have led to urban sprawl and increasing accumulation of capital and power.  This sprawl have had several consequences such as demolition of green and agriculture lands, land speculation, increasing environmental pollutions, ecological damages and mismatch of the developed land with the natural potentials of those lands. Thus, it is necessary to have an ecological criterion for judgment of the urban and rural settlements in the area. Methodology This study is carried out in two parts. In the first part, an optimal land use pattern based on ecological principals will be formulated. In the second part, the output of the formulated results of the first part will be used as spatial criteria in order to simulate future land use changes based on the ecological output. To do so, a CA model will be associated with ANN algorithm. For this purpose, we’ll draw three different growth scenarios for 2026: 1. The objective of this part is initially by virtue of theoretical studies and fieldwork to identify appropriate ecological indices for urban and rural development; secondly an optimal land-use pattern will be produced by using AHP model based on each of aforementioned indices. Finally, by overlying all those patterns the final optimal land-use pattern will be generated. 2. In the second part, by using aerial photos of the years 1996 and 2011, we will identify the land use changes. In the next stage, the ecological layers produced in the first part will enter into the model and will be used as spatial variable. By using cellular automat and artificial neural network algorithm three growth scenarios will be simulated. Brief explanation of the function of the model is as follow: (1) production of land use/ cover layers for the years 1996 and 2011; (2) use of ecological pattern as spatial variable and a direction for simulation for the two first scenarios in the one hand, and use of Euclidean distance from important settlements and major roads for the third scenario on the other hand; (3) creation of land use change matrix; (4) modeling of future changes potential; and (5) simulation of land use change for the year 2026 for each scenarios, i.e., radical ecological growth scenario, mild ecological growth and uncontrolled growth.  Results and Discussion The results of the ecological pattern show that there are ten deciles. As we move from early deciles to tenth deciles we find more appropriate sites for development. The tenth decile is the existing settlements in the area. One of the results of this study is that the best and the ideal way of developing are infill development and maximum use of the existing developed lands. However, the first till fourth deciles are extremely bad sites for development. The fifth and sixth ones are not well enough but more appropriate compared with the former ones. The seventh and eighth are fairly appropriate. In the second part, based on the ecological pattern and Euclidean distances of roads and settlements three scenarios will be simulated for 2026. In the first scenario, the amount of built areas is at the lowest, and is equal to 659 km2. In the second scenario, 735 km2 will be developed and according to this scenario parts of agriculture lands will be degraded. In the third scenario, 775 km2 will be developed which is in opposition to optimal ecological pattern.   Conclusion The study draws three growth scenarios for 2026. The first one was a radical ecological growth based on the ninth and tenth deciles of the ecological pattern. The second one was a mild ecological growth based on the seventh till tenth deciles of the ecological pattern. Finally, the third scenario was an uncontrolled growth. The results show that the first scenario will retain the most portions of the green lands and is an endogenous growth. The second scenario is a mild one. Although it permits certain parts of green lands to be degraded, it is an acceptable model. In this scenario, some major nodes and some secondary ones will be presented. The third scenario (business as usual) is uncontrolled growth that will ruin lots of green lands. This can be concluded that continuation of the existing growth will lead to irreparable consequences in the area. Environmental crises such as water crisis, air pollution and pressure on infrastructure will lead to human crises like riots, crimes and vandalism. Thus, it is necessary that planning system consider reasonable growth.  343 359 هاشم داداش پور Hashem Dadashpoor استادیار برنامه‌ریزی شهری و منطقه‌ای، دانشکدۀ هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران ایران h-dadashpoor@modares.ac.ir نریمان جهانزاد Nariman Jahanzad کارشناس ارشد برنامه‌ریزی منطقه‌ای، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران ایران narimanjahanzad@yahoo.com الگوی بهینه توسعۀ پایدار سلول‌های خودکار شبکۀ عصبی مصنوعی مخدوم، مجید؛ (1380). شالودۀ آمایش سرزمین، چاپ اول، انتشارات دانشگاه تهران، تهران.##Muller, B.; (2001). German Annual of Spatial Research and Policy, Springer, Berlin.##Thorns, D.; (2002). The Transformation of Cities, Palgrave, London.##De roo, G., Porter, G., Fuzzy Planning the Role of Actors in a Fuzzy Governance Environment, Ashgate, Hampshire.##Maciocco, G. (2008) Fundamental Trends in city Development, Springer, Berlin.##Xo, j., Yeh, A.; (2011). Govarnance and Planning of Mega city-Regions, Routledge, London and New York.##Grant, J.; (2007). Planing the Good Community, Routledge, London and New York.##Portugali, J., Meyer, H., Stolk, E.; (2012) Complexity Theories of Cities Have Come of Age, Springer , Berlin.##Poryugali, J.; (2011) Complexity, Cognition and the City, Springer, Berlin.##Vale, L., Capanella, T.; (2005). the Resilient City: How Modern Cities Recover From Disaster, Oxford University Press, London.##McGinnis, M.; (1999). Bioregionalism, Routledge, London and NewYork##Liu, Y.; (2009). Modelling Urban Development with Geographical Information Systems and Cellular Automata,CRC press, London.##Salet, W., Thornley, A., Kreukles, A.; (2003). Metropolitan Governance and Spatial Planning, Spon Press, London and NewYork.##Wheeler, S.; (2004) Planning For Sustainability, Routledge, London and NewYork.##Hall, P., Pain, K.; (2006). The Polycentric Metropolis: Learning from Mega City-Regions in Europe, Earthscan, London.##Healey, P.; (2007). Urban Complexity and Spatial Strategies, Routledge, London and NewYork.##Colding, Johan.; (2007). Ecological Land-use Complementation for Building Resilience in Urban Ecosystems, Landscape and Urban Planning, 81, 46-55.##Ying, Zhang., Hongqi, Zhang., Dongying, Ni., Wei, Song.; (2012). Agricultural Land Use Optimal Allocation System in Developing Area: Application to Yili Watershed, Xinjiang Region,22, 232-244.##Moffat,I.; (1994). On Measuring Sustainable Development Indicators, World Ecology, 1, 97-209.##Lane, Murray, (2010). The carrying capacity imperative: Assessing regional carrying capacity methodologies for sustainable land-use planning, Land Use Policy, 27, 1038-1045.##Jing-an, Shao., Chao-Fu, Wei., De-ti, Xie., (2005). Sustainable Land Use Planning Based on Ecological Health, Chinese Geographical Science,15, 137-144.##Zarei, Abdullah, Dadashpour, Hashem, (2015). Determining of The Optimal Land use Allocation Pattern in Nowshahr County, Northen Iran,Springer, published Online.##Jianzho, Gong., Yansui, Liu., Wenli, Chen., (2012). Optimal Land-use allocation of Urban Fringe in Guangzho, Geography Science, 22, 179-191.##Kavaliauskas, Pailius, (2008). A conceptual Sustainable Development for Regional Land Use Planning: Lithuanian Experience,Technological and Economical Development of Economy, 14, 51-63.##Senes, Giulio., Toccolini, Alessandro., (1998). Sustainable land use Planning in protected Rural Area in Italy, Landscape and Urban Planning,41, 107-117.##Boggia, Anthonia., Cortina, Carla., (2010). Measuring sustainable Development using a multiple-criteria: A case Study, Journal Of Environmental Management, 91, 2301-2306.##Chen, Yunhao, Li, Xiabing, Su, Wei., (2007). Simulating the optimal land-use Pattern in the Farming-Pastoral Transitional Zone of Northern China, Computers Envoronment and Urban Systems, 32, 407-414.##Liu, Gubin., Zhou, Ping., (2009). The change in Values for Ecological Footprint indices Following land-use change in a Loess Plateau watershed in China, Environment earth science, 59 , 529-536.##Nijkamp, Peter., Oltmer, Kar, (2005). Issus in Land use Evaluation, an Economic Perspective on Agri-Environmental policy, Gestao & Regionalidade magazibe, 18,64-78.##Lapping, M., (2005). Sprawl: Contemporary Land Use Planning’s Paradigm, In Goetz, S., Shortle, J., Bergstrom, J., 2005, Land Use Problems and Conflicts, Routledge, London and NewYork.##

0 تحلیل تناسب کاربری اراضی برای توسعه شهر تبریز با استفاده از مدل AHP-OWA Land-use suitability analysis of Tabriz City Growth with AHP-OWA model https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_55888.html 10.22059/jurbangeo.2015.55888 0 تحلیل تناسب زمین برای توسعۀ شهری عمل بسیار مهمی است که برنامه‌ریزان و مدیران شهری با هدف تعیین مناسب‌ترین الگوی فضایی برای توسعۀ شهری به‌کار می‌گیرند. گسترش کالبدی شهر تبریز طی دهه‌های اخیر در نواحی نامناسب توسعه، مثل شیب‌های تند، مجاورت با گسل، مجاورت با صنایع بزرگ، یا در اراضی باغی و زراعی مرغوب اطراف شهرها صورت گرفته است. بنابراین در راستای کاهش آثار منفی گسترش نامناسب توسعۀ شهری و دستیابی به اصول توسعۀ پایدار شهری، اتخاذ تدابیری برای تعیین نواحی مناسب برای توسعۀ آتی شهری که معیارهای زیست‌محیطی و اقتصادی را لحاظ کند، ضروری است. یکی از روش‌ها استفاده از روش‌های ارزیابی‌های چندمعیاره AHP-OWA است. در این تحقیق پس از مطالعۀ معیارهای مؤثر در فرایند توسعۀ شهری، سه نقشۀ محدودیت (اراضی ساخته‌شده، صنعتی و 50 متری سطوح آبی) و 12 نقشۀ فاکتور (ارتفاع، شیب، جهت شیب، فاصله از جاده، فاصله از شهر، فاصله از صنایع، فاصله از اراضی زراعی و باغی، فاصله از اراضی بایر، فاصله از سطوح آبی، قابلیت‌های کاربری زمین و فاصله از گسل) و وزن‌دهی به آنها به روش AHP تعیین شده است. سپس، اوزان ترتیبی OWA برای کنترل سطح جبران‌پذیری و ریسک‌پذیری تعیین می‌شود. نتایج نشان‌دهندۀ تعیین نواحی برای توسعۀ شهر در محدودۀ بین صفر تا 255 است. 1 Introduction Changes in land use will also cause changes in environmental conditions. In 2007, for the first time in human history, the world's urban population exceeded from rural population. Now world's urban population is growing faster than the world's population and more than half the world's population (54% in 2014) lives in urban areas. Most of this growth occurred in developing countries and in these countries the growth of urban settlements is five times of the developed countries. Intense migration of rural population to the cities and the rapid growth of urban population caused uncontrolled physical expansion of urban around the world. Therefore, to mitigate the effects of urban growth, it is essential to manage the population to the optimum areas. To determine appropriate areas for urban growth is among the useful solutions in this field. For this purpose, land-use suitability analysis is applied. Land-use suitability analysis is a very important work to city planners and managers to determine the most appropriate spatial pattern for future land use. Tabriz city in the recent decades has high population growth and uncontrolled migration. Also, by increase in use of cars and high consumer culture, a lot of land around the city has been under urban growth. The area of city in 1982 was 7220 hectares while in 2009 this value increased to 22,346 hectare. Indeed, during the past 27 years the city has experienced growth more than 3 times. The city population in 1984 was about 957 thousand and it reached to 1,336 thousand in 2011. Indeed, during the past 27 years the city's population increased only 1.3 times. Therefore, the urban growth conduction and land-use suitability is essential for decrease of social, economic and environmental adverse effects. One of the effective methods for land-use suitability analysis is multi-criteria evaluation (MCE). Ordered Weighted Averaging (OWA) as a MCE method has capability of risk taking/ risk averse and trade off relations.   Methodology In this research, we used ENVI4.7 software for the processing of UTM+ landsat image of Tabriz city. The image classification was the maximum likelihood supervised and the rate of overall accuracy and Kappa coefficient is 97.61 and 0.96, respectively. Then, the data entered into IDRISI Selva software and constraint and factor maps were created. Constraint maps were urban and industrial lands and water levels with 50 meter buffer. Factor maps were land-use capabilities for urban development map, distance from urban, roads, industries, water, agricultural, barren and fault lands, elevation, slope and aspect. Factor maps  were used in processing stage and standardized with FUZZY operators. Finally, factor maps with AHP method are weighted. Then, for assessing compensation rates of factor maps and control of risk taking/averse we used OWA. Suitable regions for future development of Tabriz city is created by the analysis.   Results and Discussion To make AHP-OWA model operational in assigning suitable areas for urban growth, all criteria are combined and weighted. Constraint or Boolean maps as a mask or cover have two values of 0 and 1. Indeed, the regions as constraint with zero value are not calculated in processing and only those pixels with one value are included in the analysis. All factor maps were reclassified with values ranged 0- 255, that pixels are zero or close to zero. They have very low potential for urban development and those pixels with 255 or close to that have very high potential to urban development. The criteria are from different types and reclassified after the standardization. For example, in the factor map of distance from urban lands with contiguity to urban lands the potential of lands for urban development are very high, while in the factor map of distance from fault this relation is unlike. After standardization, the factor maps were weighted with AHP model. Preferences and priorities of the factor maps by pairwise comparison matrix are based on prior theoretical researches in the land-use suitability analysis. In this research, the great importance of factor maps is given to distance from urban lands, distance from fault and distance from roads. Also, factor maps of elevation, slope and land-use capabilities are in the next place with lower importance relative to the factor maps of distance from urban lands, distance from fault and distance from roads. The consistency ratio is 0.03 that was in the acceptable range. This shows that the weighing of factor maps is accurate. After weighting the factor maps by AHP model, the third set of weighting is given by OWA model. This weighting gives us possibility of control level of trade off relations and also risk level between factors. Weighting are established in triangular spatial decision making. OWA method operates in this decision making space and allow us to survey different strategies or decision scenarios and even inconsistent. Weighting in OWA model applied on a pixel by pixel basis to factor scores as determined by their rank ordering across factors at each location (pixel). In order to perform a weighting by AHP, we have 11 order weights. Order weight 1 is assigned to the lowest ranked factor for that pixel (i.e., the factor with the lowest score), order weight 2 to the next higher ranked factor for that pixel, and so forth. Thus, it is possible that a single order weight could be applied to the pixels from any of the various factors depending upon their relative rank order. Finally, land-use suitability for urban development is produced and output map is displayed in 0 – 255 range.       Conclusion Rapid increase in population growth in recent decades in Iran caused the urban sprawl. The Iranian cities settled in proximity of rivers and favorable regions surrounded by agricultural lands. Then, urban growth by the recent decades converted these agricultural lands to urban areas. Tabriz city in the recent decades has rapid growth. This growth often occurred in high slope areas, proximity to Tabriz fault and in agricultural lands. Therefore, it is essential to use efficient ways to find the suitable lands for urban growth. The AHP-OWA model can be efficient method for this type of analysis. 361 381 میرنجف موسوی Mir Najaf Mousavi دانشیار گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه ارومیه ایران mousavi424@yahoo.com رسول یزدانی چهاربرج Rasoul Yazdani Chaharborj دانشجوی دورۀ دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تبریز ایران yazdani.rasol@yahoo.com ارزیابی چندمعیاره تحلیل تناسب زمین شهری شهر تبریز مدل AHP-OWA اکبری، نعمت‌الله؛ زاهدی کیوان، مهدی؛ (1387). کاربرد روش‌های رتبه‌بندی و تصمیم‌گیری چندشاخصه، انتشارات سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور، چاپ اول، تهران.##پاتر، رابرت؛ ایوانز، سلی لوید؛ (1384). شهر در جهان درحال‌توسعه، ترجمۀ کیومرث ایران‌دوست، مهدی دهقان منشادی و میترا احمدی، چاپ اول، انتشارات سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور.##پورمحمدی، محمدرضا؛ (1382). برنامه‌ریزی کاربری اراضی شهری، انتشارات سمت، تهران.##تقوایی، مسعود؛ سرایی، محمدحسین؛ (1385). گسترش افقی شهر و ظرفیت‌های موجود زمین (مورد: شهر یزد)، مجلۀ پژوهش‌های جغرافیایی، شمارۀ 55.##حبیبی، سید محسن؛ (1378). از شار تا شهر، انتشارات دانشگاه تهران، تهران.##رجایی، عبدالحمید؛ (1382). کاربرد جغرافیای طبیعی در برنامه‌ریزی شهری و روستایی، انتشارات سمت، تهران.##رجبی، محمدرضا؛ منصوریان، علی؛ طالعی، محمد؛ (1390). مقایسۀ روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره AHP، AHP-OWA و FUZZY AHP-OWA برای مکان‌یابی مجتمع‌های مسکونی در شهر تبریز، مجلۀ محیط‌شناسی، شمارۀ 57، تهران.##رهنما، محمدرحیم؛ عباس‌زاده، غلامرضا؛ (1387). اصول، مبانی و مدل‌های سنجش فرم کالبدی شهر، چاپ اول، گروه پژوهشی مطالعات شهری و منطقه‌ای، انتشارت جهاد دانشگاهی مشهد، مشهد.##سرور، رحیم؛ (1383). استفاده از روش ای. اچ. پی در مکان‌یابی جغرافیایی (مطالعۀ موردی: مکان‌یابی جهت توسعۀ آتی شهر میاندوآب)، پژوهش‌های جغرافیایی، شمارۀ 49، دانشگاه تهران.##شیعه، اسماعیل؛ (1375). مقدمه‌ای بر مبانی برنامه‌ریزی شهری، انتشارات دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران.##صدر موسوی، میرستار؛ قربانی، رسول؛ (1385). پیامدهای زیست‌محیطی گسترش سکونتگاه‌ها، مطالعۀ موردی: درۀ اسکوچای، مجلۀ جغرافیا و توسعۀ ناحیه‌ای، شمارۀ 8.##قربانی، رسول؛ پورمحمدی، محمدرضا؛ محمودزاده، حسن؛ (1393). رویکرد زیست‌محیطی در مدل‌سازی تغییرات کاربری اراضی محدودۀ کلان‌شهر تبریز با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای چندزمانه‌ای، ارزیابی چندمعیاری و سلول‌های خودکار زنجیرۀ مارکوف (1417-1363)، فصلنامۀ مطالعات شهری، شمارۀ 8.##کلیف، ماوتین؛ شایرلی، پیتر؛ (1386). ابعاد سبز طراحی شهری، ترجمۀ کاوه مهربانی، انتشارات شرکت پردازش و برنامه‌ریزی شهری، تهران.##لینچ، کنت؛ (1386). روابط متقابل شهر و روستا در کشورهای درحال‌توسعه، ترجمۀ محمدرضا رضوانی و داود شیخی، انتشارات پیام، تهران.##مالچفسکی، یاچک؛‌ (1385). سامانۀ اطلاعات جغرافیایی و تحلیل تصمیم چندمعیاری، اکبر پرهیزگار، عطا غفاری گیلانده، انتشارات سمت، چاپ اول، تهران.##معصومی اشکوری، سید حسن؛ (1386). اصول و مبانی برنامه‌ریزی منطقه‌ای، انتشارات پیام، چاپ سوم، تهران، 150.##قدسی‌پور، سید حسن؛ (1384). فرایند تحلیل سلسله مراتبی، انتشارات دانشگاه صنعتی امیرکبیر، چاپ هشتم، تهران، 222.##منزوی، مهشید؛ سلیمانی، محمد؛ تولایی، سیمین؛ چاووشی، اسماعیل؛ (1389). آسیب‌پذیری بافت‌های فرسودۀ بخش مرکزی شهر تهران در برابر زلزله (مورد: منطقۀ 12)، پژوهش‌های جغرافیای انسانی، شمارۀ 73.##میان‌آبادی، حجت؛ افشار، عباس؛ (1387). کاربرد روش میانگین وزنی مرتب‌شده (OWA) در تصمیم‌گیری و مدیریت ریسک، کنفرانس بین‌المللی مدیریت استراتژیک پروژه.##نظریان، اصغر؛ (1379). جغرافیای شهری ایران، انتشارات دانشگاه پیام نور، تهران.##Bantayan, Nathaniel & Bishop, Ian , 1998, Linking objective and subjective modelling for landuse decision-making , Landscape and Urban Planning , NO 43##Boroushaki,Soheil & Malczewski,Jacek , 2008, Implementing an extension of the analytical hierarchy process using ordered weighted averaging operators with fuzzy quantifiers in ARC-GIS, Computers & geosciences, NO 34##Burchell,W.Robert ; Downs,Anthony ; McCann,Barbara ; Mukherji,Sahan , 2005, Sprawl costs: economic impacts of unchecked development , Island press##Eastman, Ronald, 2012, Idrisi selva tutorial, Clark university##Guan,Dongjie , Li,Haifeng , Inohae,Takuro , Su,Weici , Nagaie,Tadashi & Hokao,Kazunori , 2011, Modeling urban land use change by the integration of cellular automation and markov model, Ecological modeling, NO 222##James A , Lagro Jr , 2008, Site Analysis A Contextual Approche to Sustainable Land Planning and Site Design. John Willey & Sons , Inc. Second edition. Hoboken , New Jersey##Lopez,E , Bocco,G , Mendoza,M , Duhau,E , 2001 , Predicting land-cover and land-use change in the urban fringe , A case in Morelia city,Mexico , Landscape and urban planning , NO 55##Liu,Renzhi , Zhang,Ke , Zhang,Zhijiao & G.L.Borthwick,Alistair , 2014, Land-use suitability analysis for urban development in Beijing, Journal of environmental management, NO 145##MacArthur ,Ian , 2002, Local Environmental Health Planning ; Guidance for Local and National Authorities. WHO Regional Publications , European Series , NO 95##Malczewski, Jacek, 2006, Ordered weighted averaging with fuzzy quantifiers: GIS-based multicriteria evaluation for land-use suitability analysis, International journal of applied earth observation and geoinformation, NO 8##Mokarram,M & Aminzadeh,F , 2007, GIS-based multicriteria land suitability evaluation using ordered weight averaging with fuzzy quantifier: A case study in Shavur plain, Iran , The international archives of the photogrammetry, remote sensing and spatial information sciences, Vol 38, part 2##Stone ,Jr.Brian , 2008, Urban sprawl and air quality in large US cities , Journal of environmental management , NO 86##Thapa,Rajesh Bahadur & Murayama,Yuji , 2012, Scenario based urban growth allocation in Kathmandu valley, Nepal, Landscape & urban planning, NO 105##United Nations , Department of economic and social affairs , 2010 , World urbanization prospects: The 2010 revision , New York , United nation publication##United Nations , Department of economic and social affairs , 2014 , World urbanization prospects: The 2014 revision , New York , United nation publication.##

0 بررسی و بازخود محیط طبیعی در توسعه فیزیکی- کالبدی شهر گله دار Analysis of the Feedback of Natural Environment in the Development of Galehdar City https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_55889.html 10.22059/jurbangeo.2015.55889 0 محل استقرار هر سکونتگاه انسانی تحت تأثیر عوامل محیطی به‌ویژه توپوگرافی و مورفولوژی زمین است که سکونتگاه بر مبنای آن محیط و وضعیت شکل گرفته و باعث مکان‌گزینی کاربری اراضی شهری با مورفولوژی خاص شده است. شناخت وضع موجود و مشکلات فعلی شهر و پیش‌بینی تغییرات آتی آن در گرو شناخت این عوامل، نیروها و مکانیزم عمل آنها است. پژوهش حاضر با هدف بررسی محیط طبیعی رودخانه‌های موقت شهری (هیدروژئومورفولوژی) و فرایندهای آن در توسعۀ فیزیکی- کالبدی شهر گله‌دار انجام گرفته است. این بررسی در راستای بهبود و سامان‌دهی فضایی، کالبدی و ساختاری شهر، با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی مبتنی بر مطالعات تاریخی، کتابخانه‌ای- اسنادی و بازدیدهای مکرر میدانی در توسعۀ پایدار شهر و رفع تنگناهای توسعۀ شهر صورت گرفته است. یافته‌های پژوهش با اعمال نگرش سیستمی (محیط مصنوع، هیدرولوژی، ژئومورفولوژی شهر) به‌صورت کمی و با در نظر گرفتن انطباق بین شبکۀ مسیل و حوضۀ آبخیز مصنوعی درون‌شهری با خطوط شبکۀ ارتباطی قدیمی درون شهر (خیابان‌ها و کوچه‌ها) که معابر اصلی و فرعی شهر هم جهت با شیب عمومی آب‌های سطحی به طرف شمال شهر گله‌دار (شیب از جنوب به سمت شمال کاهش می‌یابد) است و موجب «نظمی هدفمند در کالبد و ساختار و بافت شهر در ارتباط با محیط طبیعی» شده‌ است. بر این اساس، با توجه به هسته‌های مختلف شهر در دوره‌های زمانی و انفصال هسته‌ها و همچنین دینامیک توسعۀ فیزیکی شهر گله‌دار، آرایش فضایی محلات (توسعۀ پراکنده) و توسعۀ کالبدی شهر بیانگر تأثیر مستقیم رودخانه‌های موقت شهری در شکل‌گیری، توسعه و ساختار فضایی شهر گله‌دار است. عملکرد متقابل عناصر دو زیرسیستم حوزۀ طبیعی و زیرسیستم انسانی محدودۀ شهر در گذشته همراه با تعادل در زیرسیستم‌‌ها و پویایی هیدروژئومورفولوژی شهر در گذشته و کنترل آن بوده است. ولی در وضعیت فعلی، با توسعۀ شتابان فضای شهری در بستر دو عامل طبیعی ژئومورفولوژی و هیدرولوژی (اقلیم) سیستم به سمت بی‌تعادلی پیش می‌رود. 1 Introduction Location of any human settlement is influenced by environmental factors, especially morphology and topography of the ground on which the settlement is formed. This makes ot necessary to consider the morphology in site selection of urban land application. Identifying the status quo and problems of the city and prediction of its future changes involves recognition of these factors, forces and their mechanism of action. Different centers of the city during various periods and dynamics of physical expansion of Galhedar and the spatial arrangement of the neighborhoods (sprawled expansion) and fabric expansion of the city indicate that temporary urban rivers have a direct effect on the configuration, development and spatial structure of Galhedar. Reciprocal function of the two subsystems including physical basin and human subsystem of the urban area in the past have gone parallel with balance in subsystems and dynamism of hydro geomorphology of the city and its control. However, currently with rapid expansion of urban space with physical geomorphology and hydrology (climate), the system moves toward imbalance.    Methodology The aim of this present research is to investigate the physical environment of temporary urban rivers (hydro geomorphology) and its processes and their impact on fabric-physical development of Galhedar city. In order to improve the spatial and fabric structure of the city and use of a descriptive-analytical method based on documents-library resources and several field observations, this research investigates the effects on the sustainable development of the city to eliminate obstacles on the way of its development.   Results and Discussion Morphology of Galhedar represents the fabric of the city and the reasons of its configuration, fabric development, continuity and changes in the development trend and planning for the future of the city. In a systemic intra-city investigation, since the city centers are formed in various periods, a different picture of the city is painted in its development, structure and fabric. The historic monument of “Tomb Padu” represents the history and the initial development of Galhedar city (settlement). The early and historic center (the offset point of the settlement/village) is located within the present area of Galhedar city (during Achaemenid to Sasanian periods). Given the present depth and direct linear path of Horu River, it seems that overflow of the river or an earthquake might have caused desolation, displacement and transformation of the early center and formation of the second center (old texture) symmetrically on the west part of Horu River (rebuilding of the city in the Jews neighborhood). Formation of human settlement in Galhedar had slow growth in the stage of connection to the Jews center (second center/old texture) and the third center during Molla Fereydun Khan (middle texture). The new center (Safavid era) was completed after the second center. Several centers have been formed separately and symmetrically from east to west in different eras and the old center is left desolate. Temporary rivers have been effective in site-selection of various centers of the city as well as in physical-spatial distribution and status of centers and their fabric formation. Thus, the location and spatial structure of the city reflects its environmental conditions. Therefore, topographic (location) and geographic conditions (status) as well as fabric changes of the city (the present and future conditions of the city) and physical fabric changes in the city during Islamic Republic era have caused a semi-sprawled and grid-plan pattern in the structure of Galhedar City. Following the environmental conditions (geomorphology), the texture of Galhedar City and its houses are compact in the old section (second and third centers); on the other hand, the new texture is formed based on particular order and geometrical texture of the dominant environmental conditions. In addition to compact and irregular morphology contrast in the old section and disintegrated regular morphology in the newly-built sections of the city, this trend can be seen in the spatial dispersion of the structure and appearance. The most important factor affecting the morphology is its location infrastructure and site. In fact, natural elements have been effective in the structure, texture and formation (development trend) of the city. In terms of urban spatial growth, the morphology (plan) of Galhedar city has followed continuity and sequence. Accordingly, the spatial structure of the city has been based on environmentalism and the historical background of the city has affected the spatial system, disparity of urban areas and the inner system of the city. Therefore, the structure of Galhedar is affected by its physical location and its disintegrated fabric and texture is formed by temporary rivers.   Conclusion The particular location of Galhedar city and its morphology (site and urban texture) shows that its location next to a river and in a plain has caused the spatial structure of the city to be based on a “purposeful order in the structure and fabric of the city in connection to the natural environment” and in contrast a “complex irregularity in the fabric and structure of the city texture”. Analysis of the variables of physical environment, artificial environment and their effects on the structure, type, morphology, and the shape of the city (unity of the natural environment and the city) indicated that morphology of the city is based on the natural environment of 3 linear rivers and the form of communicative network inside the city. This is in its old and early sections consistent with the structure of natural environment of the city and its surrounding i.e., similar to the ancillary network and its connection with the main river in watershed. The results have also explained the reciprocal relationship between human-made environment (physical environment and the structure of the city) and the natural environment (rivers of the city) as well as the correlation between the two in terms of time and space in the location of the city. Overflow periods of Ghale and Horu rivers and their discharge have a relationship with settlement expansion in Galhedar city (the hydrologic effects between construction and urban development). The hydrology of the region is effective on the formation of center sites, their deterioration and spatial dispersion. In fact, city centers and consequent urban development of the city indicate the role of hydrology in historical civilizations of the region. 383 405 اکبر کیانی Akbar Kiani دانشیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، گروه جغرافیا، دانشگاه زابل ایران kianiakbar@gmail.com فرضعلی سالاری سردری Farazali Salari Sardari کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه پیام نور گله‌دار، ایران ایران fsalari64@gmail.com مهدی نوری Mahdi Nouri کارشناس ارشد جغرافیای طبیعی، شهردار گله‌دار، دانشگاه پیام نور گله‌دار، ایران ایران m_noori5@yahoo.com توسعۀ پایدار شهری توسعۀ فیزیکی رودخانه‌های شهری شهر گله‌دار هیدروژئومورفولوژی امیری، مصیب؛ (1384). بررسی آثار دشت‌های پس‌کرانه‌ای خلیج فارس، سازمان میراث فرهنگی و گردشگری فارس، دانشنامۀ فارس.##انصاری لاری، احمد؛ نجفی، اسماعیل؛ نوربخش، سیده فاطمه؛ (1390). قابلیت‌ها و محدودیت‌های ژئومورفولوژیکی توسعۀ فیزیکی شهر ایلام، مجلۀ آمایش محیط، شمارۀ 15.##رنجبر، محسن؛ رشیدزاده، معصومه؛ (1390). قابلیت‌ها و محدودیت‌های ژئومورفولوژیکی شهرستان اهر و تأثیر آن در پراکنش آبادی‌ها، فصلنامۀ جغرافیای طبیعی، سال چهارم، شمارۀ 14، دانشگاه آزاد اسلامی لار.##زمردیان، محمدجعفر؛ (1383). کاربرد جغرافیای طبیعی در برنامه‌ریزی شهری و روستایی، انتشارات پیام نور، چاپ پنجم.##سالاری سردری، فرضعلی؛ (1389). ارزیابی قابلیت دسترسی و کاربرد بهینۀ فضاهای عمومی در شهر ساحلی عسلویه، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه زابل.##سالاری سردری، فرضعلی؛ بیرانوند، مریم؛ لرستانی، اکبر؛ نوری، مهدی؛ (1392). تحلیل امنیت شهر اسلامی با تأکید بر مدیریت محله‌محوری مساجد (مطالعۀ موردی: شهر گله‌دار)، همایش ملی الگوی معماری و شهرسازی اسلامی- ایرانی مرکز خدمات تخصصی معماری و شهرسازی جهاد دانشگاهی واحد استان قم.##شایان، سیاوش؛ پرهیزکار، اکبر؛ سلیمانی شیری، مرتضی؛ (1388). تحلیل امکانات و محدودیت‌های ژئومورفولوژیک در انتخاب محورهای توسعۀ شهری  )نمونۀ موردی: شهر داراب(، فصلنامۀ مدرس علوم انسانی، دورۀ 12، شمارۀ 3، دانشگاه تربیت مدرس.##شکوئی، حسین؛ (1386). اندیشه‌های نو در فلسفۀ جغرافیا (جلد دوم) فلسفه‌های محیطی و مکتب‌های جغرافیایی، چاپ چهارم، مؤسسۀ جغرافیایی و کارتوگرافی و گیتاشناسی.##----------؛ (1387). دیدگاه‌های نو در جغرافیای شهری، جلد اول، چاپ یازدهم، انتشارات سمت.##شیعه، اسماعیل؛ (1382) مقدمه‌ای بر مبانی برنامه‌ریزی شهری، انتشارات دانشگاه علم و صنعت، تهران.##صداقت کیش، جمشید؛ (1388). سفرنامۀ گله‌دار، انتشارات ایلاف، شیراز.##عزیزپور، ملکه؛ (1375). توان‌سنجی محیط طبیعی و توسعۀ فیزیکی شهر (الگوی مناسب توسعۀ شهر تبریز)، پایان‌نامۀ دکتری، دانشگاه تربیت مدرس.##فردوسی، بهرام؛ (1384). امکان‌سنجی و کاربرد سیستم پشتیبانی تصمیم‌گیری در توسعۀ فیزیکی شهر: نمونۀ موردی شهر سنندج، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس.##کمانه، عبدالعلی؛ قادری، حیدر؛ دهقان، شهیده؛ (1394). بازخورد اقلیم و ژئومورفولوژی در برنامه‌ریزی توسعۀ شهری )مطالعۀ موردی: کلان‌شهر شیراز(، فصلنامۀ برنامه‌ریزی منطقه‌ای، سال پنجم، شمارۀ 19 ، پاییز 13،.صص 198 – 187.##کلانتری، میترا؛ (1385). برنامه‌ریزی توسعۀ پایدار شهر با تأکید بر توسعۀ فیزیکی مورد مطالعه شهر تفرش، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد، شهرسازی، دانشگاه تربیت مدرس.##مرکز آمار ایران، سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال‌های متمادی در شهرستان لامرد و مهر.##نگارش، حسین؛ (1382). کاربرد ژئومورفولوژی در مکان‌گزینی شهرها و پیامدهای آن، فصلنامۀ جغرافیا و توسعه، سال اول، شمارۀ 2، زاهدان، صص .1-133.##یمانی، مجتبی؛ فخری، سیروس؛ (1391). بررسی عوامل مؤثر در تغییرات الگوی رودخانۀ جگین در جلگۀ ساحلی مکران، فصلنامۀ جغرافیا، انجمن علمی جغرافیای ایران، سال دهم، شمارۀ 34.##یمانی، مجتبی؛ موغلی، مرضیه؛ کریمی، هادی؛ (1390). فرسایش خندقی و تأثیر آن بر توسعۀ سکونتگاهی در بخش علامرودشت، فصلنامۀ جغرافیای طبیعی، سال چهارم، شمارۀ 12.##

0 چکیده های انگلیسی English Abstracts https://jurbangeo.ut.ac.ir/article_56566.html 10.22059/jurbangeo.2015.56566 0 1 - 1 30