مطالعه ارتباط ادراک محیطی و دلبستگی به مکان و اثر آن‌ها بر رفتارهای حامی محیط زیست

نوع مقاله : پژوهشی - کاربردی

نویسندگان

1 استادیار گروه معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد هریس، هریس، ایران

2 دانش پژوه دکتری تخصصی معماری، گروه معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد هریس، هریس، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی ارتباط متغیرهای دلبستگی به مکان، ادراک محیطی و اثر آن‌ها بر رفتارهای حامی محیط زیست در مجموعه تفریحی و فرهنگی عون‌ابن‌علی تبریز انجام گرفته است. در این پژوهش دلبستگی به مکان به عنوان عنصر احساسی پیوند انسان با طبیعت و ادراک محیطی به عنوان عنصر شناختی مد نظر قرار گرفته است. در بررسی ادبیات مشخص شد متغیر رفتارهای زیست محیطی در ابعاد کنش شهروندی، حمایت سیاسی و بازیافت؛ متغیر دلبستگی به مکان در ابعاد وابستگی به مکان، دلبستگی عاطفی، هویت مکانی و دلبستگی اجتماعی و متغیر ادراک محیطی در ابعاد فعال بودن، زیبایی شناختی، نرخ جرائم، علاقمندی، خوشایندی، ارجحیت، آسایش و ایمنی قابل سنجش می‌باشد. پژوهش حاضر به روش پیمایش میدانی بر روی 214 نفر از بازدیدکنندگان مجموعه گردشگری عون‌ابن‌علی انجام گرفت. شیوه انتخاب نمونه‌ها نمونه‌گیری تصادفی سیستماتیک بوده و ابزار گردآوری اطلاعات پرسشنامه ترکیبی از مقیاس‌های موجود بوده است. جهت تحلیل اطلاعات از نرم‌افزارهای SPSS.24 و AMOS.24 استفاده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد پاسخ‌گویان ادراک متوسطی از کیفیت محیطی مجموعه دارند اما وضعیت دلبستگی آن‌ها به مکان و رفتارهای حامی محیط زیست در آن‌ها مطلوب بوده است. نتایج حاصل از تحلیل عاملی تاییدی نشان داد ابعاد تعیین شده برای هر سه متغیر دارای اعتبار بوده و از این جهت این سازه‌ها ترکیبی از ابعاد مذکور می‌باشد. همچنین نتایج بخش ساختاری مدلسازی معادلات ساختاری نشان داد بین متغیرهای ادراک محیطی و دلبستگی به مکان همبستگی مثبت و معنی‌داری وجود دارد و هر دو متغیر اثر معنی داری در تغییرات متغیر رفتارهای حامی محیط زیست دارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Relationship of Environmental Perception with Attachment to Place and their Effects on Pro-Environmental Behaviors

نویسندگان [English]

  • Farzaneh Hadafi 1
  • Ali Sarrafi Nik 2
1 Assistant Professor, Department of Architecture, Heris Branch, Islamic Azad University, Heris, Iran
2 PhD candidate in Architecture, Department of Architecture, Islamic Azad University, Heris Branch, Heris, Iran,
چکیده [English]

The present study aimed to investigate the relationship of place attachment with environmental perception and their effect on pro-environmental behaviors in Oun-Ibn-Ali, a recreational and cultural complex in Tabriz, Iran. In this regard, place attachment was considered as an emotional bond between human beings and natural place while environmental perception was propounded as a cognitive factor. According to the literature review, the variables of environmental behaviors (civic action, policy support, and recycling dimensions), place attachment (place attachment, affective attachment, place identity, and social bonds), and environmental perception (activism, aesthetics, crime rate, interestedness, pleasure, preference, comfort, and safety dimensions) were investigated. this field survey was conducted among 214 visitors of the Oun-Ibn-Ali tourism complex, selected via systematic random sampling. The data were collected by a questionnaire containing a combination of the available scales. Later, SPSS.24 and AMOS.24 software were run to analyze the data. Findings indicated that the respondents were at a moderate level of environmental quality perception, but at favorable levels of place attachment and pro-environmental behaviors. The results of confirmatory factor analysis showed that the constructs of environmental behaviors, place attachment, and environmental perception dimensions were valid. According to the structural equation modeling, a positive and significant correlation was found between environmental perception and place attachment, so that these variables had a significant effect on improving the individuals' pro-environmental behaviors.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Pro-environmental behaviors
  • place attachment
  • Environmental Perception
  • Tourism
  • Oun-Ibn-Ali tourism complex