بررسی تأثیر ساختار کالبدی - فضایی در توزیع سفرها و ترافیک شهری (مطالعه موردی: شهر رشت)

نوع مقاله : پژوهشی - کاربردی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی گروه مهندسی شهرسازی دانشکده معماری و هنر، دانشگاه گیلان

2 گروه شهرسازی، دانشکده معماری و هنر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

چکیده

ساختار فضایی و کالبدی شهر نقش مهمی در عملکردهای اجتماعی و رفتار شهروندان دارد و شبکه معابر به‌عنوان عامل پیونددهنده عناصر سازمان فضایی اهمیت زیادی در ساختار شهرها دارند. کاربری اراضی به‌عنوان مبدأ و مقصد، از مهم‌ترین عوامل ایجاد حرکت در شهر است. معابر واسط معابری هستند که لزوماً مبدأ و مقصد نمی‌باشند، بلکه برای رسیدن به مقصد باید از آن‌ها عبور نمود. چگونگی انتخاب این فضاها به‌وسیله عابران برای رسیدن به مقصد، با استفاده از روش چیدمان فضا تبیین می‌شود. نوع پژوهش حاضر کاربردی است و روش تحقیق در این پژوهش از نوع مطالعه رابطه معنادار عوامل فضایی - کالبدی شامل کاربری اراضی و متغیرهای نحوی (چیدمان فضا) با عوامل مشاهداتی شامل حجم سفرها در معابر شهری است. در این پژوهش بر اساس تئوری «چیدمان فضا» و مفهوم آن در قالب «حرکت طبیعی» در فضای شهری، پس از بررسی ساختار فضایی – کالبدی شهر رشت در سه گام اساسی، با استفاده از تحلیل گراف پارامترهای نحوی (هم‌پیوندی، ارتباط، کنترل و میانگین عمق) و همچنین روش رگرسیون چندگانه در نرم‌افزار SPSS مشخص گردید که پیکره‌بندی فضایی و چیدمان کاربری اراضی با رفتار سفر شهروندان رابطه مستقیم معناداری داشته و تا 75 درصد تغییرات آن را می‌توانند پیش‌بینی کنند. در این میان ضریب بتای پیکره‌بندی فضایی 63/0 و به‌مراتب بیشتر از کاربری اراضی با ضریب 34/0 است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating the effect of physical-spatial structure on the distribution of travel and urban traffic, Case Study: Rasht City, Iran

نویسندگان [English]

  • Saber Mohammadpour 1
  • Sajjad Shabani 2
1 Assistant ProfessorDept. of Urban Planning & DesignFaculty of Architecture & ArtUniversity of GuilanRasht- IranWebsite: https://guilan.ac.ir/~s.mohammadpourPhone: +989124243041+989112474435 +9813333690276
2 University of Guilan
چکیده [English]

The spatial and physical structure of the city has an important role in the social functions and behaviors of citizens. The network of passages as a part that connects the elements of the space organization is of great importance in the structure of cities. Land use as the starting and ending point of the trip is one of the most important factors in creating movement in the city. Intermediate passages are those that are not necessarily the origin or the destination, but must be crossed to reach the destination. How these spaces are chosen by people to reach the destination is explained using the space syntax method. This research is of applied type and the research method is based on examining the significant relationship between spatial-physical factors including land use and syntactic variables (spatial arrangement) with observational factors including the volume of trips in urban areas. In this study, based on the theory of "space syntax" and its concept in the form of "natural motion" in urban space, after examining the spatial-physical structure of Rasht city in three basic steps, using graph analysis of syntactic parameters (integration, connectivity, control, and mean depth) as well as multiple regression method in SPSS software, it was found that spatial syntax and land use layout has a significant direct relationship with citizens' travel behavior and up to 75% of its changes can be predicted.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Land Use
  • Space Syntax
  • Urban Travels
  • urban traffic
  • Rasht